Galbitter Getsemane

Jesus in Gethsemane

Die bitter nasmaak van Grand-Pa hoofpyn poeier op jou tong is wat Getsemane vir Jesus se siel was.  Iemand het gesê dat sy liggaam op Golgota gekruisig is, terwyl sy siel in Getsemane gekruisig is.  Hoekom was dit so bitter; wat het dit so erg gemaak?  Mark. 14:32-42 wys vir ons wat op daardie donker nag gebeur het.

 

  1. Jesus se benoudheid (v.32-36)

Het jy al ooit gestaan en toekyk as iemand bitterlik huil oor ‘n tragedie wat sopas gebeur het?  Ek hoop nie so nie, omdat dit slegte maniere is.  ‘n Mens staar nie vir iemand wat huil nie.

 

Om dieselfde rede voel dit byna verkeerd om op Getsemane se gewyde grond te staan en kyk hoe Jesus ‘n bittere stryd deurmaak.  En tog het die Heilige Gees dit laat opteken, sodat ons iets daaruit kan leer.  Maar voordat ons by die lesse kom moet ons kyk na wat daar gebeur het.

 

Uit ouder gewoonte het Jesus saam met die elf dissipels na Getsemane – dit beteken olie pers – op die Olyfberg aan die oostekant van Jerusalem toe gegaan (v.32, Luk. 22:39, Joh. 18:1-2).  Soos wat die eerste Adam in ‘n tuin gesondig het, het die laaste Adam in ‘n tuin gereed gekry om ons van ons sonde te red.

 

Jesus het vir agt van die dissipels gesê om een kant te sit terwyl Hy op ‘n ander plek gaan bid (v.32, Matt. 26:36).  Soos Hy tevore gedoen het, het Hy vir Petrus, Johannes en Jakobus saamgevat (v.33, 5:37, 9:2).  In sy benoudheid het Hy geselskap gesoek (Gen. 2:18).

 

Volgens v.33 was Hy baie benoud en ontsteld.  Die feit dat Hy begin het om so te voel (v.33) impliseer dat dinge erger geraak het.  Moet dan nie dink dat die kruis ‘n taak was wat Hy sommer so afgehandel het, net omdat Hy die Seun van God is nie.

 

Die smarte in sy siel was so diep dat Hy dit nie meer kon inhou nie.  Hy het vir die drie dissipels gesê dat Hy diep bedroef is (v.34).  Sy droefheid was tot die dood toe (v.34), omtrent soos ‘n ma s’n as sy haarself dood treur nadat al drie haar kinders in ‘n motorongeluk oorlede is.

 

Jesus wou nie hê dat die drie dissipels Hom moes los nie, en het hulle gevra om saam met Hom te waak (v.34, Kol. 4:2).  Ek twyfel nie vir ‘n oomblik dat daar demoniese magte aan die werk was nie (1Pet. 5:8).  Dit is teen húlle wat Jesus in die gebed moes stry.

 

Toe Jesus gaan bid het, het Hy nie die dissipels se hulp gehad nie.  Een rede was omdat hulle geslaap het.  Maar daar was nog ‘n rede hoekom Hy alleen verder gegaan het: Hy moes alleen ons verlossing bewerk (Jes. 63:5).

 

It was alone the Saviour prayed

In dark Gethsemane;

Alone he drained the bitter cup

And suffered there for me.

Alone, alone, He bore it all alone;

He gave Himself to save his own,

He suffered, bled, and died alone, alone.[1]

 

Jesus het ‘n klipgooi van die drie dissipels af weggegaan om te bid (Luk. 22:41).  Die benoudheid het so swaar op Hom geweeg dat Hy nie verder kón gaan nie.  Hy het geweet wat voorlê en daarom onder die gewig van sy benoudheid geknak.  Hy het op sy knieë gegaan en dadelik op sy gesig neergeval (v.35, Matt. 26:39, Luk. 22:41).

 

Hy het gebid dat, indien dit moontlik was, Hy die bepaalde uur van sy dood kon mis (v.35, 41, Luk. 22:53, Joh. 7:30, 8:20, 12:23, 17:1, Rom. 5:6).  “Abba, Vader,” het Hy gesê: “alle dinge is vir U moontlik; neem hierdie beker van My weg; nogtans nie wat Ek wil nie, maar wat U wil.” (v.36).

 

Abba is die Aramese verkleiningsvorm van ‘Vader’.  Dit is wat ‘n 1 of 2 jarige sy pa sou noem.  Jesus het dus sy swakheid en afhanklikheid van die Vader erken.

 

Hy het geweet dat niks vir die Vader onmoontlik is nie, en het dus gevra of daar nie ‘n ander manier is om ons te red nie (v.36, 10:27, Luk. 1:37).  Maar daar was nie: ‘n mens het gesondig en daarom moes ‘n mens gestraf word; ons het die ewige straf verdien en daarom moes Hy wat in ons plek gestraf word ewig wees.  Omdat Jesus volkome God en mens is, het Hy alleen gekwalifiseer.

 

In Jesus se kruisdood kon die Vader ons sonde straf en ons verlos.  Toe die Vader sy Seun aan die kruis straf het Hy sy heiligheid, geregtigheid en toorn oor ons sonde bekend gemaak, en sy goedheid, genade en liefde gewys deur ons te vergewe.  Die kruis het verder gewys dat daar nie ‘n kits oplossing is om ons te red nie.

 

En dit is in hiérdie opsigte wat daar nie ‘n ander manier was om ons te red nie (v.35-36).  Die punt is nie dat God nie die mag gehad het om dit anders te doen nie, maar dat Hy in sy wysheid geweet het dat daar nie ‘n beter manier is nie.

 

Jesus het dit ook geweet, maar in sy benoudheid gevra of daar nie tog ‘n ander uitweg is nie.  Dit is nie dat Hy die dood gevrees het nie.  Hy was nie swakker as sy volgelinge, die martelare, wat met lofgesange die dood tegemoet gegaan het nie.  Wat het Hy dan gevrees?

 

Die beker (v.36).  Dit was vol van die bitter en dodelike wyn van God se vurige toorn oor ons sonde (Ps. 75:9, Jes. 51:17, Jer. 25:15, 49:12).  Die volle sterkte van die Vader se toorn sou soos ‘n lawa waterval op die Seun val (Jes. 53:10, Gal. 3:13).

 

Hy sou van sy Vader se liefde en guns afgesny word (Matt. 27:46).  Die Vader sou Hom behandel asof Hy miljoene sondaars is, sodat die kruis gelykstaande was aan die ewige straf wat almal van ons in die hel moes ontvang (2Kor. 5:21).

 

Verstaan jy nou hoekom Jesus benoud was?  Maar t.s.v. sy vrees het Hy Hom aan sy Vader se wil onderwerp: “nogtans nie wat Ek wil nie, maar wat U wil.” (v.36).  In sy Goddelike natuur is Jesus en die Vader se wil een (Joh. 10:30).  Hy het egter sy menslike wil aan die Vader s’n onderwerp, sodat Hy gehoorsaam was tot die dood toe (Joh. 4:34, 6:38, Fil. 2:6-8, Heb. 10:7, 9).

 

Wat leer die bg. verse vir ons?

 

[a] Jesus het menslike emosies en ‘n menslike siel gehad (v.33-34).  In sy oomblikke van benoudheid het Hy menslike geselskap gesoek (v.33).  Hierdie dinge wys dat Hy volkome mens was soos ek en jy.

 

Hy verstaan heeltemal wanneer jy benoud, mismoedig, angstig, bang, ens. is, en wanneer jy diep emosionele seer beleef (Heb. 4:15).  Bring dit in gebed na Hom toe (Ps. 55:23, Fil. 4:6, Heb. 4:16, 1Pet. 5:7).  Selfs as jy nie eers weet hoe om te verduidelik wat jy in jou hart voel nie is dit ook reg.  Sê dit vir Hom – Hy sal jou help (Rom. 8:26-27).

 

[b] Jesus was dood benoud omdat Hy geweet het wat vir Hom voorlê.  As jy in sonde lewe en nie bang is vir die hel nie, is dit omdat jy nie weet wat op jou wag nie.  As Jesus so verskrik was vir die Vader se toorn, moet jy bitter bang wees – so bang dat jy nie een tree verder gee op die pad van sonde nie, maar jou dadelik bekeer.

 

[c] As Jesus jou Verlosser is en die Heilige Gees in jou woon, dan is God jou Vader.  Jy kan weet dat Hy jou liefhet en jou sal help, soos wat ‘n klein kind sy pa ‘pappa’ noem en op sy krag vertrou (v.36, Rom. 8:15, Gal. 4:6).  Wat is jou behoefte?  Bring dit in gebed na die Vader toe en glo dat Hy jou sal antwoord (Matt. 7:7-11).

 

[d] Die feit dat die kruis die enigste manier was om ons te red (v.35-36), wys hoe diep ons sonde is en hoe ernstig God dit opneem.  Jy kan jouself nie verander deur maar net harder te probeer om reg te lewe nie.  As jy kón het Jesus verniet gesterf (Gal. 2:21).

 

Vergeet van jou goeie werke en bekeer jou van jou self regverdigheid (Fil. 3:4-9).  Bid dat die Here jou stokblinde oë sal oopmaak om te sien dat daar nie vir jou ‘n ander manier is om gered te word as deur Jesus se kruisdood nie.

 

As jy Hom nie gereeld vir sy kruisdood dank en daarin roem nie, wys dit miskien dat jy te veel op jouself staatmaak.  Die kanse is goed dat jy nie God se verlossing verstaan nie.

 

[e] Omdat die kruis die enigste manier is om gered te word (v.35-36, Joh. 14:6, Hand. 4:12), is dit ‘n ernstige sonde om te sê dat iemand wat opreg in sy godsdiens is, hemel toe gaan.  In daardie geval het Jesus verniet gesterf, aangesien die opregte Moslem, Hindoe of ateïs op sy eie manier in die hemel kan kom.

 

Wat!?  Het Jesus verniet die skande en verskrikking van die kruis deurgemaak?  Wie sal dit waag om te sê dat die Vader haatlik en wreed is omdat Hy sy Seun kón spaar, maar Hom sonder rede onder sy vurige toorn verbrysel het?  Dit is in effek wat mense sê indien hulle glo dat ons sonder Jesus se kruisdood gered kan word.

 

Moet asb. nie ‘n bespotting van Jesus se benoudheid in die tuin van Getsemane maak nie.  As die Vader besluit het om ‘n ander roete volg en die beker van sy Seun af weggeneem het, sou ons self die beker moes drink en was die ewige hel ons bestemming (Op. 14:10-11).

 

[f] Wanneer ons Jesus se benoudheid sien is dit baie maklik om af te lei dat die Vader harteloos is.  Maar dit is nie so.  Toe Dawid se rebelse seun Absalom dood is, het hy bitterlik gehuil: “My seun Absalom, my seun, my seun Absalom! Ag, as ek self maar in jou plek gesterf het! Absalom, my seun, my seun!” (2Sam. 18:33).

 

En as Dawid so oor sy rebelse seun gevoel het, hoe het dit die Vader se hart nie gebreek om sy geliefde Seun (Matt. 3:17) vir iemand anders se sonde te laat ly nie: ‘Jesus my Seun, my Seun, my Seun Jesus!’?  As die Here in Jes. 15:5, 16:9, 11 gehuil het toe Hy sy vyande vir hulle sonde straf, hoeveel te meer het Hy nie die pyn gevoel toe Hy sy eie Seun vir ons sonde verbrysel het nie?  ‘The Fatherlessness of the Son is equaled by the Sonlessness of the Father.’[2]

 

  1. Jesus se droefheid (v.37-42)

Min dinge sny so diep soos wanneer jy deur ‘n moeilike tyd gaan, en die vriende op wie jy gedink het jy kan reken jou in die steek laat.  Toe die Vader se stem stil was het Jesus na die dissipels toe teruggekeer (v.37).  Hy het hulle vertroosting en gebede nodig gehad, maar toe Hy daar kom het hulle geslaap (v.37).

 

Die leier van die apostels wat veronderstel was om ‘n standvastige rots (Petrus) te wees het geslaap.  “Simon, slaap jy?” (v.37).  Jesus het hom op sy ou naam genoem.  “Was jy nie in staat om een uur te waak nie?” (v.37).

 

‘n Kort rukkie voor dit was Petrus selfversekerd (v.29), maar nou kon hy nie eers vir ‘n uur wakker bly om saam met Jesus te bid nie (v.37).  Jesus het vir die dissipels gesê om te waak en te bid dat hulle nie in die duiwel se strik van versoeking beland het nie (v.38, Luk. 22:31).

 

Alhoewel hulle dit wóú doen was hulle liggame moeg en het hulle weer aan die slaap geraak (v.38, 40, Rom. 7:15, 19).  Jesus het hulle verlaat om weer te gaan bid (v.39).  Hy het geweet dat Hy in gebed moet volhard, maar daar was nog steeds nie ‘n antwoord nie.

 

Hy het na die dissipels toe teruggekeer en hulle aan die slaap gevind (v.40).  Hulle kon hulle oë nie oophou nie en was skaam toe hulle vir Jesus sien (v.40).

 

Hy het vir ‘n derde keer teruggegaan en dieselfde woorde gebid (Matt. 26:44).  ‘n Engel het uit die hemel neergedaal om Hom te versterk (Luk. 23:43).  Hy het meer intens gebid (Luk. 23:44).  Sy sweet het soos bloed druppels op die grond geval (Luk. 23:44).  Hy het iets ervaar wat ons hematidrosis noem.

 

Dit gebeur wanneer iemand buitengewoon bang is.  Die liggaam se ‘veg of vlug’ reaksie maak dat die bloed vaatjies rondom die sweetkliere skeur of bars.  As gevolg daarvan kom die bloed deur ‘n mens se sweetkliere.

 

Na sy intense gebed het Jesus geweet dat daar nie ‘n ander uitweg is nie.  Hy het met vasberadenheid na die kruis toe gegaan en geweet dat die Vader Hom sal deurhelp.  Heb. 5:7 sê dit in geen onduidelike terme nie: “Hy wat in die dae van sy vlees gebede en smekinge met sterk geroep en trane aan Hóm geoffer het wat Hom uit die dood kon red, en ook verhoor is uit die angs”.  Golgota se oorwinning is in Getsemane verseker.

 

Toe Jesus vir ‘n derde keer na die dissipels toe terugkeer het hulle geslaap (v.41).  Hy het hulle wakker gemaak en gesê dat die bepaalde uur van sy lyding aangebreek het: sy verraaier was oppad om Hom in die hande van bose sondaars oor te lewer (v.41).

 

Jesus kon deur die bome sien hoe Judas en ‘n klomp soldate met stokke, swaarde, lanterns en fakkels oppad is (v.42-43, Joh. 18:3).  Hy het nie opgestaan om te vlug nie, maar om hulle vierkantig in die oë te kyk (v.42).

 

Ons kan ten minste ses lesse uit die bg. verse leer.

 

[a] Ons laat dikwels die Here in die steek, maar Hy doen dit nie met ons nie.  Die dissipels het nie getrou saam met Jesus gebid nie, maar volgens Joh. 17 het Hy vir hulle gebid.  In dieselfde hoofstuk het Hy ook vir ons gebid (Joh. 17:20).

 

Toe Hy aan die kruis gehang het het Hy vir ons gebid (Luk. 23:34), en volgens Heb. 7:25 tree Hy nog steeds vir ons in.  “As ons ontrou is, Hy bly getrou; Hy kan Homself nie verloën nie.” (2Tim. 2:13).

 

[b] Het dit al vir jou gevoel of jy bid maar die hemel stil is (v.36, 39)?  Hoekom gebeur dit?

 

  • Dalk is dit omdat jy ongered is (1Pet. 3:12)?
  • Of miskien is dit omdat daar sonde in jou lewe is (Ps. 66:18)?
  • Dalk is dit omdat jy nie jou lewensmaat in ag neem nie, maar gedurig met hom of haar baklei (1Pet. 3:7)?
  • Dalk is dit omdat jy nie wil vergewe nie (Matt. 6:15)?
  • Dalk vertrou jy nie die Here nie (Jak. 1:5-8)?
  • Of dalk bid jy met selfsugtige motiewe (Jak. 4:3)?

 

Maar indien jy jouself ondersoek en sien dat dit nie een van die bg. redes is nie, moet jy vurig, dringend en volhardend bid soos Jesus (v.36, 39).  In jou binnekamer op jou knieë is waar jy die stryd moet wen (Jer. 29:13, Luk. 11:9-10, 18:1, 7-8, 2Kor. 12:8-9, 1Tess. 5:17, Heb. 5:7).

 

[c] Jesus se vriende het Hom in die steek gelaat (v.37, 40-41, 50).  As jy Hom getrou volg is die kanse goed dat dit met jou ook gebeur (2Tim. 1:15, 4:10, 16).  ‘n Dissipel is tog nie groter as sy Meester nie.  Dit mag selfs wees dat jou vriend jou verraai (v.41-45, Ps. 55:13-15).

 

Moenie dat dit jou verbaas nie, en moet asb. nie sê: ‘Ek het seergekry in die kerk en sal myself daarom nie weer beskikbaar stel nie.  Ek sal op die kantlyn sit en kyk hoe ander die werk doen’ nie.  Wees eerder soos Jesus wat die dissipels vergewe en Homself aan gebed gewy het (v.27-28, 39, Joh. 21:15-19, Ps. 109:4).

 

[d] Petrus kon nie eers vir ‘n uur saam met Jesus bid nie (v.37).  Wat sal Jesus van party Christene sê wat nie eers vir 5 minute kan bid nie?

 

[e] Hoe gereeld bid jy dat jy nie in die versoeking kom nie?  Volgens v.38, Matt. 6:13 moet dit deel van jou gebede vorm.  Wat sou met Petrus en die ander dissipels gebeur as hulle so gebid het?  En wat sal in jou lewe verander as jy gedurig so bid?

 

[f] Is daar iets – soos slaap (v.37-38, 40-41) – wat keer dat jy getrou bid?  Bely jou swakheid en vra die Here om jou te help.  Sit jou voete uit die bed en op die grond, sodat jou kop kan volg.  Was jou gesig.  Stap op en af terwyl jy bid.  Bid hardop.  Doen wat jy moet om wakker te bly.

 

Wees ook geestelik waaksaam en verwag dat die duiwel jou sal versoek.  Vra dat die Here jou sal beskerm, sodat jou gedagtes nie dwaal nie en sodat jy nie aan sonde dink wanneer jy bid nie.

 

Jou soet gemeenskap met die Here en die vreugde van sy verlossing sal maak dat jy Hom vir galbitter Getsemane en Golgota dank.  Dit sal wees soos om ‘n eetlepel heuning te eet nadat jy ‘n Grand-Pa moes drink.

 

[1] Ben H. Price, 1914

[2] As ek reg onthou het John Stott dit in The Cross of Christ gesê.  Ek kon nie die verwysing opspoor nie.

Wat jy oor geestelike oorlogvoering moet weet

Spiritual armour

Soos talle gelowiges glo Jane dat sekere mense in die geesteswêreld kan sien, en dat net húlle geestelike oorlogvoering verstaan.  Die res van ons is maar gewone Christene vir wie die Here Ef. 6 gegee het.  ‘n Mens kry die idee dat die Skrif nie genoeg is vir hierdie mense nie, en dat profeet so-en-so uiteindelik die boek geskryf het wat die kerk uit die duisternis van haar onkunde sal bevry.  Maar ware Christene glo dat Ef. 6 se wapenrusting voldoende is.

 

Wat is die wapenrusting? (v.14-17)

Wyle dr. Martin Holdt het vertel dat hy saam met Stuart Olyott in die kar gery het.  Stuart kon na enigiets in die skepping kyk, en dit in ‘n illustrasie verander om een of ander Bybelse waarheid te verduidelik.  Dit het vir Martin verstom.

 

Deur die Gees se werk in Paulus het hy dieselfde vermoë gehad.  Onthou dat hy in die tronk was toe hy Efesiërs geskryf het (v.20).  Dalk het hy by die tronk se venster uitgekyk en gesien hoe die Romeine militêre opleiding ontvang.  Of miskien was hy aan ‘n wag vasgeketting.  Hy het na die soldaat se uitrusting gekyk en dit as ‘n illustrasie gebruik om die wapenrusting van God in Ef. 6:14-17 te verduidelik.  Sy ses beskrywings van die wapenrusting is soos volg.

 

[1] Die gordel van waarheid (v.14a)

Die gordel het die soldaat se kleed bo sy knieë gehou, sodat dit nie afgesak en hom gepootjie het nie.  Die onderkant van sy borsharnas en die swaard se skede is ook aan die gordel vasgemaak.  Die gordel het dus alles bymekaar gehou.

 

Net soos die Messias in Jes. 11:5 die gordel van geregtigheid en trou gedra het, moet ons die gordel van waarheid aantrek (v.14a).  Ons moet die waarheid van God se Woord in Jesus en die evangelie glo (1:13, 4:21).  Ons moet die waarheid praat en daarin lewe (4:15, 25).  Bly weg van leuens af.

 

  • Moenie na vals lering luister nie.
  • Moenie blatant lieg en dit verskoon, omdat dit ‘n wit leuentjie is nie.
  • Moenie jou stories vergroot om dit beter te laat klink nie.
  • Moenie oordryf as jy met jou lewensmaat baklei nie: ‘Jy is nooit by die huis nie… Jy is altyd laat!’
  • Moenie mense vlei en dinge vóór mense sê wat jy nie agter hulle sal sê nie.
  • Moenie skinder en dinge agter mense sê wat jy nie voor hulle sal sê nie.
  • Moenie stilbly as jy die waarheid ken nie; dit is ook lieg.
  • Moenie jou beloftes breek nie.
  • Moenie deur jou lewe lieg omdat jy só is by die huis, maar iemand anders is by die kerk nie.

 

Vul eerder jou hart met die waarheid van God se Woord, want as dit in jou hart is sal dit by jou mond uitkom (Matt. 12:34).

 

[2] Die borsharnas van geregtigheid (v.14b)

Die borsharnas was van metaal skubbe gemaak om die soldaat se hart, longe en ingewande te beskerm.  Volgens Jes. 59:17 het God dit gedra; ons moet dit ook dra (v.14b, 1Tess. 5:8).  Ons moet geregtigheid aantrek en ongeregtigheid vermy (v.14b, 4:24, 1Joh. 5:17).  Leef jy regverdig in jou gedagtelewe, huwelik, gesin, finansies, toewyding aan Jesus en die kerk, op die pad, by die werk, ens.?  As jy onheilig is, is jy kwesbaar en ‘n maklike teiken vir die duiwel.

 

[3] Die skoene van gereedheid (v.15)

Die soldaat se skoene het hom teen dorings en klippe beskerm.  Die spykers onder sy sole het gehelp dat hy vasstaan teen die vyand.[1]  In ons oorlog teen die duiwel moet ons die skoene van gereedheid aantrek (v.15, Jes. 52:7).  Om mense uit Satan se mag te bevry en sy koninkryk af te breek, moet ons gereed wees om die evangelie met ongelowiges te deel (Hand. 26:18, Kol. 1:13, 1Pet. 3:15).  Om die oorlog te wen, moet ons die evangelie van vrede verkondig (v.15, 2:17).

 

Ek glo dat ons oneffektief teen Satan is en dat ons veld verloor het, omdat ons nie die evangelie deel nie.  Weet jy nie hoe nie?  Vertel hoe jy tot bekering gekom het en onthou die volgende vier dinge.

 

  1. God: Hy is heilig.
  2. Die mens: In jou diepste wese is jy ‘n sondaar wat God se heilige standaard oortree het.
  3. Jesus: Hy is die ewige God wat mens geword het om die straf vir ons sonde aan die kruis te dra.  Hy is begrawe en het uit die dood uit opgestaan.
  4. Reaksie: Los jou sonde en glo dat Jesus Christus jou deur sy kruisdood en opstanding daarvan en van God se oordeel kan red.

 

Dalk is jy bang of skaam om die evangelie te deel?  Jesus is met jou (Matt. 28:20).  Moenie skaam wees nie, maar weet dat die Heilige Gees wat in jou woon sterker as die duiwel is (Rom. 1:16, 1Joh. 4:4).

 

[4] Die skild van geloof (v.16a)

As ‘n Romeinse soldaat sy reghoekige skild vasgehou het, was dit net sy kop en skene wat uitgesteek het.  Die weermag het hulle skilde bo, voor, langs en agter hulle gehou, hulle spiese tussendeur gesteek en in formasie gemarsjeer.  Hulle het die skilde met water-deurweekte leer oorgetrek om sodoende die vyand se brandende pyle uit te blus.[2]

 

Ons moet altyd die skild van geloof opneem (v.16a).  Glo in God en moenie aan sy bestaan twyfel nie (Heb. 11:6).  Glo dat Hy ons deur Jesus se kruisdood en opstanding kan red (2:8).  Laat jou geloof uitloop op ‘n lewe van liefde en gebed (1:15, 3:12, 17, Gal. 5:6).  Wees deel van die gemeente sodat ander se geloof jou kan versterk (4:5, 4).  Luister na die lering van die Woord en gebruik jou gawe, sodat jy volwasse kan raak in die geloof (4:13, 11-12).  Onthou dat hierdie geloof van God af kom; vra Hom daarvoor (6:23).

 

Deur geloof erken ons dat ons nie op ons eie kan staan nie, maar dat ons te alle tye die Here nodig het (Joh. 15:5).  Soms glo ons nie dat die Here ons wil of kan help nie.  Ons bid nie, maar betwyfel sy almag, goedheid en getrouheid aan sy beloftes.  Ons stel ons volle vertroue in mense, geld, onsself, ons vermoëns of iets anders.  Die Bybel noem dit afgodery.  As jy in gebed en geloof op die Here staatmaak, sal Hy ‘n skild wees om jou teen Satan en die brandende pyle van sy versoeking te beskerm (v.16a, Gen. 15:1, Ps. 84:12).

 

[5] Die helm van verlossing (v.17a)

Omdat ‘n kopwond dodelik kan wees, het Romeinse soldate helms gedra.  Ons moet die helm van verlossing dra om ons teen Satan se versoeking te beskerm (v.17a).  As jy gered is, wil hy jou oor jou redding laat twyfel.  Hy sal vir jou sê dat jy nie goed genoeg is om hemel toe te gaan nie.  Maar volgens 2:8-9 is jy uit genade gered, en nie deur jou werke nie.  Jy het in Jesus geglo om jou te red en nie in jouself nie (1:13).  Die helm van verlossing kom van Hóm af (Jes. 59:17); jy het dit maar net met die hand van geloof ontvang (v.17a).

 

Moenie vir die duiwel luister nie, maar dank die Here dat hy nie jou redding kan steel nie (Joh. 10:28-29, Rom. 8:38-39).  Leef soos iemand wat gered is en nie onder die heerskappy van sonde en die duiwel is nie.  As jy aanhoudend na die kruis kyk, sal dit jou help om sonde te haat en Jesus lief te hê.  Jy sal heilig lewe en nie val wanneer Satan jou versoek om oor jou redding te twyfel nie (2Pet. 1:5-10).

 

[6] Die swaard van die Gees (v.17b)

Die Romeine se kort tweesnydende swaard was lig en maklik om te hanteer.  In ons stryd teen die duiwel moet ons die swaard van die Gees gebruik.  Dit is die Woord van God waardeur ons gered en gereinig is (v.17b, 1:13, 5:26, Heb. 4:12).  Omdat die Heilige Gees dit geskryf het en dit sy Woord is, is dit foutloos, duidelik, algenoegsaam, betroubaar en kragtig, ‘n swaard wat nie kan stomp word of breek nie (v.17b, Ps. 19:8-10, 2Tim. 3:16, 2Pet. 1:20-21).

 

Om Satan se aanvalle af te weer moet jy die Skrif ken (Matt. 4:1-11).  Wees lief vir die Bybel:  lees dit, memoriseer dit, bestudeer dit, luister na die verkondiging daarvan, oordink dit, gehoorsaam dit.  Lees kommentare, artikels en boeke wat kan help dat jy dit beter verstaan.

 

Vertrou op die Gees deurdat jy jou inname van die Bybel met gebed deurweek.  Wanneer Satan dan met sy vuil kloue aan die deur van jou hart klop, sal die Heilige Gees jou aan spesifieke verse herinner.  As jy egter die Bybel afskeep, sal die Heilige Gees die geroeste kluisdeur van jou geheue oopmaak en vind dat daar nie ‘n swaard is om jou te help nie.

 

Hoe moet jy dit gebruik? (v.18-20)

Ek het ‘n vriend wat ‘n boogjagter is.  Drie weke gelede het hy sy boog vir my gewys.  Vir my het dit moeilik gelyk om te span, en volgens hom raak jou arms moeg as jy dit vir lank so moet hou.  Gestel dat hy vir my nege jarige seun gewys het hoe die boog werk.  As my seun alles verstaan het, sou hy nog steeds nie die boog kon gebruik nie, omdat hy nie genoeg krag het nie.

 

So is dit ook met die wapenrusting.  Al verstaan jy alles, het jy nie die krag om dit op jou eie te gebruik nie:  jy het die Gees nodig.  Hoe kan jy sy krag kry?  Jy moet daarvoor bid.  Gebed is die middel waardeur jy die wapenrusting gebruik en teen versoeking stry (v.18, Matt. 6:13).  Hoe moet jy bid?

 

[1] Bid met alle gebed en smeking (v.18)

Alle gebed verwys na die verskillende soorte gebed.  Bewonder en prys God vir wie Hy is.  Dank Hom vir sy goedheid aan jou.  Bely jou sonde en vra vergifnis vir jou sonde.  Smeek Hom vir jou behoeftes.  Bid vir ander mense volgens húlle behoeftes.  Wy jouself opnuut aan Hom toe.

 

[2] Bid by elke geleentheid (v.18, 1Tess. 5:17)

Bid in die oggend as jy opstaan en in die aand voor jy gaan slaap.  Bid voor jy eet en saam met jou gesin.  Bid as jy ‘n krisis beleef of as jy goeie nuus gekry het.  Bid voor jy kerk toe kom en as jy die nagmaal gebruik.  Bid voor jy met vakansie gaan.  Bid as jy by vriende gekuier het en huiswaarts keer.  Bid as die vyand jou versoek.  Bid as jy gesondig het.  Bid, bid, bid.

 

[3] Bid altyd in die Gees (v.18, Jud. 20)

Dit beteken nie dat jy in tale moet bid nie, aangesien nie almal die gawe het nie (1Kor. 12:10, 30).  Om in die Gees te bid beteken dat jy die Gees-geïnspireerde woorde van die Bybel bid (v.17-18).  Dit beteken dat die Gees die waarheid wat in jou hart is in gebed omskep.  Dit beteken dat jy met die Gees gevul is, sodat jy nie anders kan as om te bid nie (v.18, 5:18).  Dit beteken dat die Heilige Gees jou vir gebed bekragtig en jou gebrekkige gebede help (2:18, Rom. 8:26-27).

 

[4] Waak in gebed (v.18, Matt. 26:41, Kol. 4:2)

Die duiwel sal jou verhinder om te bid.  Hy sal jou ook met dwalende en sondige gedagtes pla terwyl jy bid.  Wees waaksaam.

 

[5] Bid met alle volharding (v.18, Rom. 12:12)

Moenie met ‘n spoed wegtrek en na ‘n paar weke ophou nie; volhard.  Moenie jou gebedslewe versaak nie.  Om sterk te wees in die Here moet jy sterk wees in gebed.  ‘n Biddelose Christen is soos ‘n voël met ‘n gebreekte vlerk:  ‘n maklike teiken vir die duiwel.  Satan skrik nie as jy min bid en dan vir ‘n dag vas omdat jy skuldig voel nie.  Jou gebede moet soos ‘n maraton atleet wees en nie soos ‘n naelloper nie.  Werk aan konstantheid voordat jy aan tyd werk.  As jy vir jare en dekades aanhou, sal jy groot skade aan die duiwel se koninkryk aanrig.

 

[6] Bid vir al die heiliges (v.18)

Niemand kan alleen teen die duiwel stry nie, en daarom moet ons vir mekaar bid.  Bid vir die gelowiges in jou gemeente, asook vir dié wat jy nog nooit gesien het nie (v.18, Kol.1:9, 2:1, 1Pet. 5:8-9).  Bid dat die Here hulle teen die duiwel sal help en beskerm.  Bid elke dag vir ‘n paar gelowiges in die gemeente tot jy deur die lys gebid het.  Sê vir mense as jy vir hulle gebid het:  dit sal hulle bemoedig.

 

[7] Bid vir die prediking (v.19-20, 1Tess. 5:25, 2Tess. 3:1)

Wanneer die Woord gepreek word, wil die duiwel keer dat mense tot bekering kom en groei (Matt. 13:18-22, 2Kor. 4:4).  Hy versoek hulle om te dagdroom, die horlosie dop te hou of te slaap.  Ons moet die duiwel in gebed teenstaan en vir die Here vra om mense se blinde oë en harde harte oop te maak.

 

Bid ook dat die prediker die Woord vreesloos en verstaanbaar sal verkondig (v.19-20, Kol. 4:3-4).  Bid dat hy dapper sal wees en nie sal stilbly omdat hy bang is vir mense nie (v.19-20, Hand. 4:8, 13, 29, 31, 18:9-10, Rom. 1:16, 2Tim. 1:8, 12).  Bid dat hy nie sy eie idees sal preek nie, maar net wat God in die Woord gegee het (v.19).

 

Bid vir hom, omdat die duiwel hom aanhoudend aanval, versoek, vervolg en wil keer dat hy die Woord effektief verkondig (v.20, Rom. 15:30-31, 2Kor. 1:11, 2Tess. 3:2).  Bid dat God hom sal gebruik om Satan se koninkryk te skud en om mense na Homself toe te bring.  Hy is nie ‘n apostel soos Paulus nie, maar soos Paulus is hy geroep om die Here te verteenwoordig (v.20, 2Kor. 5:20).  Bid asb. vir God se werkers op die sendingveld en in die pastorale bediening – hulle het jou gebede nodig.

 

Bid volgens Paulus se lering in v.18-20, asook volgens sy voorbeeld in 1:15-19, 3:14-21 en ander tekste.  Moet asb. nie dink dat dit genoeg is om in jou stiltetyd so te bid nie.  Ef. 6:18-20 is vir ‘n gemeente geskryf, en daarom moet ons hierdie riglyne in die bidure volg.  Dié wat nie by een van die gemeente se bidure is nie, is ongehoorsaam.  Sorg asb. dat jy by ‘n biduur inskakel.  Dit is immers wanneer jy alleen en saam met ander bid dat jy met geestelike oorlogvoering besig is.

 

Dit laat my aan die keer dink toe ‘n Amerikaanse predikant vir Spurgeon gevra het hoekom hy so baie mense vir die Here bereik.  ‘My people pray for me,’ was sy eenvoudige antwoord.[3]  As ons kan leer om te bid, sal ons besef dat gebed die kragstasie agter die res van die wapenrusting is.

 

[1] John MacArthur, The MacArthur Study Bible, note on Ephesians 6:15

[2] NIV Study Bible, note on Eph. 6:16.  Arthur G. Patzia, New International Biblical Commentary: Ephesians, Colossians, Philemon, Hendrickson Publishers & Paternoster Press, Peabody: Massachusetts, 1984, 1990, bladsy 289

[3] Iain Murray, The Forgotten Spurgeon, The Banner of Truth Trust, Edinburgh, 1966, 2002, p.36 n.20

Jou stryd teen die duiwel

Sword of the Spirit

Theo is net oor die 7 voet (210 cm) en weeg 135 kg.  Hy het al meer as 80 mense vermoor en is ‘n gevaarlike misdadiger.  Toe die polisie hom vang, het hulle die wagte gewaarsku om nie naby sy sel te kom nie.  ‘Hy sit nou wel agter tralies, maar wees versigtig.  As jy met hom praat sal hy jou oortuig dat hy eintlik baie gaaf is.  Maar as jy te naby die tralies kom, sal hy jou aan die keel gryp en jou verwurg.  Bly weg.’

 

Satan is so:  hy is onverdunde boosheid, maar hy sal jou mislei om te glo dat hy eintlik jou beste belange op die hart dra.  Vermy hom; moenie met hom praat nie.  Al wat jy vir hom moet sê is wat God in die Bybel sê.  Moenie dink dat jy hom met jou eie wysheid en krag kan wen nie.  Hy het 6000 jaar se ervaring en is die meester van versoeking.  Vertrou daarom op die Here.  Dit is wat Paulus in Ef. 6:10-13 vir ons leer.

 

God se mag (v.10-11a, 13)

Jantjie se pa is ‘n soldaat in die weermag.  ‘Pa kan my BB Gun leen,’ sê hy die aand voordat sy pa vlieg.  Ons lag, maar soms dink ons dat ons met menslike wapens teen die duiwel kan veg.  In party kerke ignoreer mense Ef. 6 en wil hulle die duiwel bestraf, vir bevryding gaan, vloeke breek, demone bind en hout renosters wat in Zimbabwe gemaak is in die vuur gooi (omdat demone kamtig deur hierdie ‘vervloekte’ voorwerpe in jou huis inkom).

 

Maar dit gaan nie help nie, want om teen die duiwel te veg moet die Here ons harte versterk, en moet sy heerlike en kragtige wapens deur ons werk (v.10-11, 13, 1:19, 3:16, 20).  “Want hoewel ons in die vlees wandel, voer ons die stryd nie volgens die vlees nie; want die wapens van ons stryd is nie vleeslik nie, maar kragtig deur God om vestings neer te werp” (2Kor. 10:3-4).

 

Dit geld nie net op ‘n individuele vlak, asof jy ‘n skerpskutter, Green Beret of Recce is wat op jou eie werk nie.  Ef. 6:10-20 is vir ‘n gemeente geskryf; jy is deel van ‘n weermag.  Omdat dit so is, moet jy sáám met ander gelowiges teen die duiwel stry.  As jy jouself eenkant hou en nie deel van ‘n gemeente is nie, gaan jy dit nie maak nie.  “Twee is beter as een… Want as hulle val, kan die een sy maat optel, maar wee die een wat val sonder dat daar ‘n tweede is om hom op te tel.” (Pred. 4:9-10).

 

As jy buite die gemeente is, is jy deel van die wêreld, beweeg jy op die duiwel se terrein en verbeur jy God se beskerming (1Kor. 5:4-5, 1Joh. 5:18-19).  Daarom is dit belangrik dat jy deel van ‘n gemeente is.  Soos die vroeë Christene moet jy gereeld saam met ander gelowiges die Woord hoor, geestelike gemeenskap hou, die nagmaal vier en bid (Hand. 2:42).  Dit is tog hoe jy die wapenrusting aantrek om teen die bose magte te stry.

 

Paulus noem dit die wapenrusting van God (v.11, 13).  Hý het dit ontwerp en gedra toe Hy op die aarde was (Jes. 11:5, 59:17).  Dit is heeltemal duiwel-bestand en kan nie faal nie; dit is voldoende vir die stryd.  Dit is nie soos Saul se wapenrusting wat nie vir Dawid gepas het nie.  As jy aan Jesus behoort pas dit perfek.

 

Dit sal jou teen elke versoeking help.  Jy hoef nie kursusse in die okkulte te loop of boeke daaroor te lees om teen die duiwel te veg nie.  Jy hoef nie geboue met olie te salf of sekere formules te gebruik nie.  Jy hoef nie die demone se name te ken of enigiets te doen wat nie in Ef. 6:10-20 staan nie.

 

Trek eenvoudig die volle wapenrusting van God aan (v.11, 13).  Hoe doen mens dit?  Moenie die nuttelose raad van populêre vroue-ontbyt-sprekers volg wat sê dat jy elke oggend voor die spieël moet staan, ‘n sekere ritueel moet volg en vir jouself, die Here en die duiwel moet sê dat jy die wapenrusting aantrek nie.

 

Om die wapenrusting aan te trek beteken eerder dat jy die waarheid leef en praat, heilig lewe, gered is, die evangelie deel, op die Here vertrou, die Woord ken en gebruik, en gereeld bid (v.14-20).  Jy moet m.a.w. die vuil klere van jou ou sondige lewe uittrek en die skoon klere van jou nuwe lewe aantrek (4:22-24).  Jy moet in Jesus glo en nie skaam wees om dit in die doop te bely nie (Gal. 3:26-27, Rom. 13:12, 14).

 

Sommige van my hoorders en lesers het nié die wapenrusting aan om hulle teen die duiwel te beskerm nie, omdat jy leuens vertel, onheilig is, ongered is, nie die evangelie deel nie, op jouself vertrou, nie die Bybel ken nie, nie gereeld bid nie en nie bereid is om in die doop met Jesus te identifiseer nie.  Jy is ‘n oop teiken vir die duiwel, en nog ‘n groter teiken vir God se toorn.

 

As ek jy is sal ek dadelik my sonde los en vir die Here vra om my te vergewe.  Toe ‘n Skotse vrou haar predikant oor die evangelie gevra het, het hy vir haar gesê:  ‘Gaan huis toe en bid elke dag hierdie drie woorde:  “Wys my myself.”  Kom terug as die Here jou gebed beantwoord het.’

 

Sy het teruggekom en gesê dat dit aaklig was, omdat die Here vir haar gewys het hoe lelik haar sonde is.  Die predikant het haar weer weggestuur en vir haar gesê om die volgende drie woorde te bid:  ‘Wys my Uself.’  Na ‘n week of twee het sy teruggekom en getuig dat die Here haar gered het.[1]  As jy nog in jou sonde lewe en jou gewete jou pla, sal ek jou aanraai om dieselfde te doen.

 

Dalk is jy ‘n gelowige wat nagelaat het om sekere dele van die wapenrusting op te neem, omdat dit vir jou swaar en ongemaklik geraak het.  Vra die Here om jou te vergewe en dissiplineer jouself om dit weer op te neem.  Keer terug na die militêre basis toe en hervat jou opleiding.  Praat weer in gebed met die Here, luister na sy stem in die Bybel, woon weer die Bybelstudies, bidure en eredienste by, deel die evangelie met ongelowiges, leef en praat die waarheid, wees anders as die wêreld en vertrou op die Here.

 

As jy dít doen sal jy nie spyt wees wanneer die bose dag van versoeking soos ‘n leeu mannetjie op jou afstorm nie.  Jy sal gereed wees, vasstaan, en aan die einde van die geveg die vyand by jou voete sien lê (v.11, 13, Rom. 16:20).

 

Satan se streke (v.11b)

My vriend het eenkeer ‘n oproep gekry om te sê dat hy ‘n gratis vakansie gewen het.  Om die prys te kry moes hy ‘n seminaar bywoon.  Hy het dit gedoen, maar nie die beloofde prys gekry nie.  Daarna het hy hulle ‘n paar keer gebel, maar hulle het hom geïgnoreer.  Hy het hulle geteister tot hy die vakansie gekry het.  Op die einde moes hy ‘n paar rand inbetaal.

 

Die duiwel weet dat ons nie sy seminare oor sonde sal bywoon nie, en daarom versoek hy ons met aanloklike beloftes.  In v.11b praat Paulus van sy liste of streke.  Die gewone manier waarop die duiwel mense aanval is nie om hulle te liggame te beset nie, maar om hulle te mislei.  Hoe doen hy dit?

 

Die woord vir liste in v.11b [methodeia] kom slegs hier en in 4:14 voor.  In 4:14 praat dit van die misleiding van vals leraars.  Dit is die grootste manier waarop die duiwel mense vang:  hy verdraai die Bybel (2Kor. 10:3-5, 11:3, 13-15, 1Tim. 4:1-3, 1Joh. 4:1-6).  Hy gebruik predikers wat:

 

  • Die konteks ignoreer;
  • Dinge by die Bybel byvoeg of weglaat;
  • Nie die volle raad van God verkondig nie (Hand. 20:27), maar net die mooi goed preek wat mense lekker laat voel (2Tim. 4:3-4);
  • Nuwe dinge sê wat nie deel van ons erfenis en die kerk se geskiedenis is nie (kontra Jer. 6:16).

 

Op ‘n persoonlike vlak versoek en mislei hy ons op die volgende maniere:

 

[1] Hy verdraai die Bybel en haal dit buite konteks aan (Gen. 3:1, Matt. 4:6).  Hy sal bv. vir jou sê om nie ‘n medegelowige oor sy of haar sonde aan te spreek nie, omdat ons nie mag oordeel nie, en omdat hy wat sonder sonde is die eerste klip moet gooi.

 

[2] Hy bevraagteken God se Woord (Gen. 3:1).  Hy sal jou bv. versoek om verse oor homoseksualiteit, uitverkiesing en die hel te bevraagteken.  Hoe kan ‘n God van liefde so wreed wees om mense wat gay gebore is hel toe te stuur?  En hoe kan Hy sommige mense uitverkies en ander nie?

 

[3] Hy betwyfel God se goedheid en sê dat Hy goeie dinge van jou weerhou (Gen. 3:1, 5).  ‘Hoe kan ‘n goeie God toelaat dat my kind doodgaan?… ‘n Mens wonder of Hy regtig vir sy kinders omgee:  hoekom gaan dit goed met dié wat Hom verwerp, terwyl dié wat Hom dien finansieel sukkel?’

 

[4] Hy sê vir jou dat daar nie gevolge vir jou sonde sal wees nie (Gen. 3:4).  ‘Jy kan egbreuk pleeg sonder dat dit jou huwelik benadeel, jy kan skei sonder dat dit jou kinders negatief beïnvloed, jy kan skinder sonder dat dit verhoudings versuur.’

 

[5] Hy sê vir jou dat niemand van jou sonde sal weet nie.  Maar deur God se voorsienigheid sal Hy jou sonde aan die lig bring (Num. 32:23, Luk. 12:2-3).  Ek het Maandag ‘n pakkie by die Gereformeerde kerk gaan aflaai.  Toe ek by die erf inry, toe vra die tuinier dat ek om die tuinslang moet ry en nie bo-oor nie.  Toe ek my kar parkeer het, het hy na my toe aangekom.  ‘Is jy Ivor?’  Hoe op aarde het hy dit geweet?

 

Hy het 13 jaar gelede vir ‘n week of twee in my tuin gewerk.  Gestel ek het my humeur met hom verloor en hom gevloek.  Ek sou nie eers geweet het dat hy my ken nie.  Dit sou ‘n slegte getuienis gewees het.  En wat as hy besluit het om kerk toe te kom en vir die gemeente te sê dat ek ‘n slegte voorbeeld is?

 

[6] Hy sê vir jou dat die sonde jou sal bevoordeel (Gen. 3:5).  ‘Met R50 000 kan jy jou skuld afbetaal en jou gesin help.  Die maatskappy se omset is R100 miljoen per jaar.  Hulle sal nie eers die R50 000 mis of agterkom dat dit gesteel is nie.

 

[7] Hy sê vir jou dat niemand vir jou kan sê wat jy moet doen nie (Gen. 3:5).  ‘Dit is jóú lewe en nie jou ouers s’n nie; hulle kan nie vir jou sê dat jy nie met iemand van ‘n ander godsdiens mag trou nie.’

 

[8] Hy sê vir jou dat die sonde lekker sal wees (Gen. 3:6).  Dit sal inderdaad lekker wees om iemand sleg te sê of dronk te word… totdat jou gewete jou pla, mense dit gedurig ophaal, jou verhouding met God en mense versteur is, of jy ‘n kind doodry en in die tronk beland.

 

[9] Hy pla jou, sodat jy nie die Woord kan inneem nie (Mark. 4:15).  ‘Die preek is vervelig, ek wil slaap… Ek wonder hoe lank die preek nog gaan aanhou?… Ek het baie om te doen hierdie week… Ek sien nie uit na môre se vergadering nie… So ‘n vark; hoe durf hy dit vir my sê!… Ek gaan haar nek omdraai… O ja, ons is besig met Ef. 6; by watter vers trek ons nou?’

 

[10] Hy maak jou bang, veral vir die dood (Heb. 2:14-15).  Hy versoek jou bv. om te dagdroom dat skelms by jou huis inbreek en jou doodmaak.  Hy werk in jou verbeelding om te dink dat jou lewensmaat, kind of geliefde dood is, en dat jy alleen agterbly.  Hy maak die versoeking so realisties, dat jou oë vol trane skiet.

 

Satan is die meester-brein agter hierdie streke (v.11).  Maar hy is nie die enigste een wat jou versoek nie (v.12).  Dit bring my by my volgende punt.

 

Satan se helpers (v.12)

In die 1980’s het die Ghostbusters wapens ontwerp waarmee hulle spoke verdryf het.  Ons weet natuurlik dat dit net in stories gebeur, en dat jy nie met menslike wapens teen demone kan veg nie; hulle is bose geeste wat nie liggame het soos ons nie (v.12).  Dit is hoekom ons God se wapens nodig het (v.13).

 

Jesus het reeds die stryd op Golgota gewen, maar dit beteken nie dat ons die duiwel gaan stoomroller nie.  Die Griekse woord [palē] praat van ‘n stoeigeveg (v.12).  Volgens v.12 is dit ‘n intense stryd “teen die owerhede, teen die magte, teen die wêreldheersers van die duisternis van hierdie eeu, teen die bose geeste in die lug.”

 

Dit lyk of hierdie ‘n rangorde van demone is (v.12, 1:21, 2:2, Kol. 1:16).  Jy hoef egter nie die presiese orde te ken nie.  As dit belangrik was sou die Bybel dit vir ons gesê het.  Wat jy móét weet is dat demone sterker as jy is, en dat jy Goddelike wapens teen hulle benodig.  Paulus se beskrywing van die demone impliseer dit.

 

Hy praat van owerhede, wêreldheersers en magte (v.12).  Hulle versoek wêreld leiers om hulle gesag te misbruik en mense te onderdruk (Jes. 14, Eseg. 28, Dan. 10, Op. 13).  Die demone hits hulle aan om geldgierig en korrup te wees, om die kerk te vervolg, en om sondes soos aborsie, gay huwelike, prostitusie, dwelm misbruik en seksuele immoraliteit wettig te maak.

 

Omdat die probleem geestelik is, kan geld, politiek en opvoeding dit nie omkeer nie.  Om mense uit Satan se mag te bevry, het ons die wapens van v.14-18 nodig.  Sonder die Woord, gebed, die evangelie, waarheid, geregtigheid en geloof, sal hulle in die donker tronksel van die wêreld sit waar die duiwel hulle oppas (v.12, 1Joh. 5:19).  Die donker sel beteken dat hulle nie God se lig in die evangelie sien nie, en dat hulle nog in die duisternis van hulle sonde lewe.

 

Hoe hou die duiwel hulle daar?  Ons het reeds gesien dat hy vals lering gebruik.  Hy gooi ook die stroop van versoeking oor die giftige appel van sonde.  Deur musiek, die internet, TV, die filmbedryf, ens., maak hy sonde aanloklik.  Verder gee hy vir ongelowiges die idee dat Jesus en die kerk ‘weird’ en vervelig is, en dat ons radikaal teen plesier is.  Met vaal kleure skilder hy die kerk as ‘n plek waar mense ‘n klomp reëls moet hou en na lang toesprake moet luister.

 

Die duisternis van v.12 beteken ook dat hy mense versoek om geheime motiewe en versteekte agendas te hê, om slegte begeertes te hê maar voor mense te maak of hulle goed is, om agteraf te wees, om dinge in die geheim te doen.  Maar geen Christen moet so privaat wees dat mense nie eintlik weet wie of wat hulle regtig is nie (1Joh. 1:5-7).

 

Hoekom is demone se versoeking so subtiel en so erg vir ‘n ware Christen?  Dit is erg omdat sonde teen ons nuwe natuur is, en omdat demone pure boosheid is (v.12).  Daar is nie een krummel van goedheid in hulle nie; hulle is een groot massa van sonde en nie in staat om goed te doen nie.  Alles wat hulle dink, doen, sê en begeer is boos.  Hulle is vuil, boos, pervers, goddeloos en haatlik.

 

Die versoeking is subtiel omdat demone onsigbare geeste is (v.12).  Omdat hulle nie liggame het nie, kan ‘n paar duisend van hulle een mens se liggaam beset (Mark. 5:13, Luk. 8:30, 32).  Omdat die Heilige Gees in ons woon, kan hulle nie ‘n Christen se liggaam beset nie (Joh. 14:16-17).  Sal God ons harte met die duiwel deel?

 

Alhoewel demone nie ons liggame beset nie, kan hulle ons gedagtes beïnvloed.  Dit is subtiel, omdat jy hulle nie kan sien nie en soms dink dat dit jóú gedagtes is.  Dit is ook erg omdat hulle oral om jou is (v.12).  Maar onthou asb. dat God se heilige engele ook om jou is, dat hulle meer en sterker as demone is, en dat demone banger vir die Here is as wat honde vir donderweer en klappers is (Mark. 1:23-26, Luk. 8:28, 31, Heb. 1:14, Jak. 2:19, Op. 12:7-9).

 

Wees bly dat hierdie God aan jou kant is, dat Hy jou nie sal verlaat nie, dat Satan nie jou redding kan steel nie, en dat God sy wapenrusting vir jou gee om Satan se versoekings te weerstaan.  In die volgende preek sal ek Ef. 6:14-20 uitlê en in meer detail vir jou sê hoe om die wapenrusting te gebruik.[1]  As jy dit getrou toepas, sal jy jou wapens so goed, effektief en dodelik kan gebruik soos wat die legendariese Robin Hood sy pyl-en-boog gebruik het.

 

[1] Die preek se titel is:  Wat jy oor geestelike oorlogvoering moet weet.

 

[1] Ek het hierdie illustrasie in ‘n preek van Stuart Olyott gehoor.  Die preek se titel is:  ‘Where Luther got it wrong’.

Vyf hulpmiddels teen Satan se versoeking

Sword of the Spirit

Ek was in my tweede jaar op Sem toe ek saam met ‘n ‘professionele’ man en ‘n ander student na mense se huis toe is, omdat hulle probleme met demone gehad het.  Die twee mans het olie op die deurkosyne gesmeer en ons het by elke kamer gebid.

 

Sowat 18 maande later het ‘n nóg ‘n man in die gemeente gesê dat daar demone in sy huis is.  Hy het ‘n ‘professionele’ persoon gevra om dieselfde ritueel te volg om van die demone ontslae te raak.

 

‘n Bietjie meer as tien jaar gelede het ‘n man my gebel en gesê dat dit sleg gaan met sy besigheid.  Hy het gevra dat ek olie aan die deurkosyne moet smeer en vir sy besigheid moet bid.  Iemand het vir hom gesê dat dit demone is wat sy besigheid laat sukkel.

 

Toe diewe ‘n paar jaar gelede by ons kerkgebou ingebreek het, het ‘n man van die sekuriteitsmaatskappy vir my gesê dat ons die gebou met olie moet salf.  In ons plaaslike koerant was daar ‘n artikel wat gesê het dat daar spoke in die ou staatshospitaal is.  ‘n Klomp charismate het deur die hospitaal gaan loop om die demone weg te jaag.

 

Ek glo dat demone vandag nog aktief is.  Maar waar sê die Bybel dat ons mense se deurkosyne met olie moet salf om hulle weg te kry?  Ek glo dat die charismate se bygelowigheid kerke negatief beïnvloed.  A.g.v. hierdie invloed het mense ‘n wanbegrip van wat geestelike oorlogvoering behels.

 

Om te keer dat demone haar kinders deur nagmerries pla, skeur mamma Matilda die feetjie- en Spiderman prente van haar kinders se kamermure af.  Dit pla haar egter nie dat demone háár versoek om haar kinders af te breek wanneer sy elke dag grootmens tantrums gooi as sy nie haar sin kry nie.

 

Ek wil reguit vir jou sê om nié jou inligting oor geestelike oorlogvoering in charismatiese boeke en preke te kry nie, omdat hulle nie die eerste beginsels hiervan verstaan nie.  Baie van wat hulle sê kom uit hulle eie bygelowige verbeeldings en die okkulte uit, en nie uit die Woord van God nie.  Matt. 4:1-11 en soortgelyke tekste is meer as voldoende om ons teen die duiwel, sy demone en hulle versoekings te help.[1]

 

Glo dat God soewerein is (v.1)

Meer as tien jaar gelede het ek saam met twee mans by ‘n restaurant gaan eet.  Een van die mans het gesê dat Adam en Eva hulle mag aan die duiwel oorgegee het, en dat God óns toestemming benodig om in die wêreld in te kom en sy werk te doen.  Ek het hom daarop uitgedaag en gevra wat hy van Matt. 28:18 dink:  “En Jesus het nader gekom en met hulle gespreek en gesê:  Aan My is gegee alle mag in die hemel en op aarde.”  Hy kon my nie antwoord nie.

 

Wanneer jy deur die duiwel versoek word moet jy onthou dat God soewerein is.  God het nie vir Jesus versoek nie (Jak. 1:13), maar Hý het vir Jesus in die woestyn in gelei om deur die duiwel versoek te word (v.1).  Gód is die Een wat vir Satan sê of hy ons mag versoek of nie, wat hy mag doen, en hoe lank hy met die versoeking kan aanhou (Job 1:12, 2:6).

 

Omdat Hy dan soewerein is oor die versoeking, moet jy jou nie te veel aan die duiwel steur nie, maar met jou Vader praat en vir Hóm vra om jou te help:  “en lei ons nie in versoeking nie, maar verlos ons van die Bose.” (6:13).  As die Here besluit dat jy deur die versoeking moet gaan, sal dit net wees omdat Hy ‘n groter plan met jou het, en omdat Hy jou meer soos Jesus wil maak.  Martin Luther se opsomming van Ps. 119 was in die kol toe hy gesê het dat ons drie dinge nodig het om die Woord beter te ken:  ‘Gebed, bepeinsing en versoeking.’

 

Paulus het ook geglo dat God soms vir die duiwel toestemming gee om ons aan te val, sodat ons geestelik kan groei (2Kor. 12:7-10).  Moet dan asb. nie dink dat intense versoeking ‘n aanduiding is dat die Here jou verlaat het nie.  Dit mag dalk net die teenoorgestelde beteken:  dat Hý jou in ‘n moeilike situasie in gelei het, sodat die duiwel jou kan versoek en jy geestelik sterker kan word (v.1, Luk. 22:31-32).

 

God se soewereiniteit oor Satan beteken ook dat Hý hom kan beveel en jy nie.  Omdat Jesus God is, het Hy vir Satan bevele gegee (v.10, Mark. 1:25-27).  Jy hoef nie die duiwel te vrees nie, maar jy moet ook nie arrogant wees en dink dat Jesus se mag oor demone aan jou gegee is, soos wat Hy dit aan die twaalf apostels en sy sewentig helpers gegee het nie.  Onthou dat Satan en sy demone nêrens in die Bybel so aktief was soos toe Jesus op die aarde was nie.  Hulle wou sy missie en die koms van sy Koninkryk gekeer het.  Hulle was egter onsuksesvol omdat Hy hulle uitgedryf het en vir sy helpers gesê het om dit in sy Naam te doen (Matt. 12:28, Luk. 9:1, 10:1, 17).

 

Ons missie is nie hoofsaaklik om duiwels uit te dryf nie, maar om te glo dat God hulle reeds deur Jesus se kruisdood oorwin het (Kol. 2:14-15, 1Joh. 3:8).  Indien jy glo dat demone nog net so aktief is soos in die eerste eeu, moet jy vir jouself vra of Jesus se kruisdood en opstanding enigsins ‘n effek op hulle gehad het?

 

Soos die Here in jou persoonlike versoeking soewerein is oor die duiwel, is Hy dit ook in jou evangelie-verkondiging om mense “van die mag van die Satan tot God” te red (Hand. 26:18).  Dit is onbybels en onnodig om sg. gebiedsgeeste te bind, sodat jy die evangelie op ‘n sekere plek kan preek.  Volgens Paulus in Rom. 1:16, 1Kor. 1:18 is die evangelie die krag van God en heeltemal voldoende om mense van hulle sonde en die duiwel te red.  Moet daarom nie op jou eie vermoëns staatmaak nie, maar op God wat soewerein is oor Satan.

 

Vas en bid (v.2)

Jare gelede het ‘n vrou het vir ds. Neels Oosthuizen oor haar seun gekontak.  Dit was duidelik dat hy nie maar net siek was nie, maar dat sy geval iets met duiwel besetenheid te doen gehad het.  Ds. Neels het haar op Jesus se woorde in Mark. 9:28-29 gewys:  “En toe Hy in die huis kom, vra sy dissipels Hom afsonderlik:  Waarom kon ons hom nie uitdrywe nie?  En Hy sê vir hulle:  Hierdie geslag kan deur niks anders uitgaan as deur gebed en vas nie.”  Toe hulle klaar gevas het, was die ma in ekstase omdat haar seun weer normaal was.

 

Wat vir duiwel besetenheid geld, geld ook vir versoeking.  Jesus het vir 40 dae gevas toe Hy deur die duiwel versoek is (v.2).  Wat leer ons hieruit?

 

[1] Jy hoef nie noodwendig vir 40 dae te vas nie, maar moet asb. nie dink dat jou daaglikse tafelgebed, die gebedjie onderaan jou dagstukkie, en die een minuut gebed voordat jy in die bed klim, genoeg is om teen die duiwel te baklei nie.  Jy moet ‘n lewe van gebed kweek, en van tyd tot tyd vas om jou gebede te versterk.  Onthou asb. dat gebed die kragtige wapen is waardeur jy die wapenrusting van God gebruik (Ef. 6:18).

 

[2] Moenie dink dat die duiwel dadelik sal vlug wanneer jy op jou knieë gaan nie.  Om jou te verhinder sal hy jou met sonde of met ‘n besige program versoek.  Terwyl jy bid sal hy jou in jou gedagtes pla (v.1-11).  As jy klaar gebid het sal hy jou tot irritasie met jou lewensmaat of iemand anders versoek.  Hy wil die seën wat jy sopas in gebed verkry het ruïneer.

 

Gebruik die Bybel (v.4, 7, 10)

Tydens my studiejare het my vriend van ‘n Satanis vertel wat saam met hom op skool was.  Toe die Satanis eendag naby hom gekom het, het die hy die Bybel uitgehaal en dit in die kind se rigting geswaai.  Volgens hom het die Satanis agtertoe gespring.

 

Soos jy seker weet is dit glad nie wat ek bedoel wanneer ek sê jy moet die Bybel gebruik nie.  Ek bedoel eerder dat jy soos Jesus in v.1-11 die Skrif moet aanhaal, omdat God se waarheid die swaard is waarmee jy teen Satan se leuens moet veg (Ef. 6:17).  Ek glo nie die onsin van mense wat maak of die Bybel nie voldoende is om teen die duiwel te veg nie.  Het God ons dan in die donker gelaat?  Is sy Woord nie genoeg nie (2Tim. 3:16-17, 2Pet. 1:3)?

 

Jy hoef dan nie soos Rebecca Brown rond te krap omdat jy die ‘diep dinge’ van Satan wil verstaan nie (Openb. 2:24).  Buitendien is dit wat sy oor Satan en die onderwêreld te sê het, op die okkulte gebaseer en nie op die Bybel nie.  Ek het nie veel vertroue in mense wat hulle inligting oor Satan by die okkulte kry nie, aangesien die duiwel ‘n leuenaar is.

 

Wanneer dit by die okkulte kom is dit goed dat jy niks daarvan weet nie, en dat jy niks daarmee te doen het nie.  Wat boosheid betref moet ons so onvolwasse soos kinders wees (1Kor. 14:20).  Maar as dit by die Bybel kom is dit ‘n ander storie.  Jy moet dit goed ken, sodat jy kan weet wanneer die duiwel dit verdraai of buite konteks aanhaal (v.6).

 

Lees die Bybel biddend.  Bestudeer dit.  Oordink dit.  Gehoorsaam dit.  Vra ‘n volwasse gelowige om jou te help as daar iets is wat jy nie verstaan nie.  Die Woord van God is algenoegsaam, sodat “ons nie deur die Satan bedrieg sou word nie; want ons is met sy planne nie onbekend nie.” (2Kor. 2:10-11).  Dit is jou swaard.  Soos Jesus moet jy vir die duiwel sê:  ‘Daar staan geskrywe.’  Hy sal nie dadelik vlug nie, en daarom moet jy aanhou om die Bybel aan te haal (v.4, 7, 10).

 

Wat Dawid in 1Sam. 21:9 van Goliat se swaard gesê het, kan ons van die Bybel sê:  “Daar is nie nog so een nie, gee dit aan my.”  Hierdie swaard werk vir elkeen van die duiwel se versoekings.  Memoriseer en gehoorsaam die verse wat jou spesifieke versoeking aanspreek.

 

Jou swaard is nié om soos die seuns van Skeva in Hand. 19:13-16 demone rond te jaag of hulle met towerformules (‘in Jesus Naam… deur die bloed van Jesus!’) te bestraf nie.  Jou swaard is nié om soos die vals leraars in 2Pet. 2:10b-12 met Satan en sy demone te praat, of te dink dat jy in jouself die gesag oor hulle het nie:

 

“Vermetel en aanmatigend, skroom hulle nie om die heerlike wesens te belaster nie, terwyl die engele, hoewel groter in sterkte en krag, geen lasterlike oordeel teen hulle by die Here voorbring nie… hulle belaster wat hulle nie ken nie”.

 

Die Bybel is jou swaard.  Gebruik dit.

 

Kry ‘n hoë siening van God (v.4, 7, 10)

Een van my goeie vriende het eenkeer vir my gevra hoe hy dit moet hanteer wanneer hy bid en ‘n perdeby wat in die venster sit sy aandag aftrek.  Thomas Brooks het goeie raad vir dié wie se gedagtes en aandag tydens hulle stiltetyd afgetrek word:  kry ‘n hoë siening van God.

 

Brooks sê:  ‘A man would be afraid of playing with a feather, when is speaking with a king… The reason why the blessed saints and glorious angels in heaven have not so much as one vain thought is, because they are greatly affected with the greatness, holiness, majesty, purity, and glory of God.’[2]

 

Ons weet dat Jesus self God is, maar ons weet ook dat hy ‘n hoë siening van God gehad het.  Hy het geweet dat die Vader soewerein is, dat ons lewe van Hom af kom (v.4), dat Hy in ons behoeftes voorsien (v.4), dat Hy heilig is en nie getoets moet word nie (v.5-7) en dat die lof, eer en aanbidding aan Hom behoort (v.10).

 

As ek na sommige mense kyk, lyk dit of hulle ‘n hoë siening van die duiwel het en ‘n lae siening van God.  In hulle teologie is Satan in beheer van enigiets wat sleg is, en staan God met sy hande in sy hare omdat hy niks kan doen tensy ons Hom toelaat nie.

 

Vir sulke mense wil ek sê dat hulle ‘n Bybelstudie van God se wese, Persoon en karakter moet maak.  Dit sal help as hulle Thomas Watson se Body of Divinity in die hande kry en dit aandagtig deurlees.  Dit sal vir hulle ‘n hoë siening van God gee en ook help dat hulle nie so maklik vir die duiwel luister nie.

 

Glo dat God die engele sal stuur om jou te help (v.11)

Vir die eerste 17 of 18 jaar van my Christelike lewe het ek nooit iets oor engele geleer nie.  Toe loop ek ‘n kursus waarin die dosent ‘n deeglike teologie oor engele aangebied het.  Dit was uitstekend.  Ek het o.a. geleer dat God dikwels sy engele stuur om ons te help.  In v.11 sien ons hoe die engele vir Jesus gehelp het.

 

Satan het Hom versoek deur te sê dat Hy van die tempel se dak af moet spring, en dat God dan gedwing sal wees om die engele te stuur (v.5-6).  Maar weereens was dit ‘n leuen, omdat die onsigbare engele nog die hele tyd daar was om Hom teen die wilde diere te beskerm (Mark. 1:13, Ps. 91:11-13).  Volgens 1Tim. 3:16 was die engele dwarsdeur Jesus se bediening by Hom.

 

  • By sy geboorte was hulle daar (Luk. 2:9-14).
  • Tydens die versoeking in die woestyn was hulle daar (v.11).
  • Toe Hy in Getsemane gebid het, het ‘n engel uit die hemel gekom om Hom te versterk (Luk. 22:43).
  • Daar was engele by die leë graf (28:2-7).
  • Toe Hy opgevaar het hemel toe was hulle daar (Hand. 1:9-11).
  • In die hemel aanbid hulle Hom (Heb. 1:6, Openb. 5:11-12).

 

God stuur nog steeds sy engele om ons te help wanneer die duiwel ons versoek.  Moet asb. nie dink dat die engele afwesig is, net omdat jy hulle nie kan sien nie (2Kon.6:17).  Hulle mag miskien nie alomteenwoordig wees nie, maar sodra God die bevel gee is hulle daar.

 

Die Bybel sê:  “Pas op dat julle nie een van hierdie kleintjies verag nie; want Ek sê vir julle dat hulle engele in die hemele altyd die aangesig sien van my Vader wat in die hemele is.” (18:10).  “Is hulle nie almal dienende geeste wat vir diens uitgestuur word ter wille van die wat die saligheid sal beërwe nie?” (Heb. 1:14).

 

Jy mag nie tot die engele bid en vir hulle vra om jou te help nie (Kol. 2:18, Openb. 22:8-9).  Maar soos Jesus in 26:53 mag jy vir God vra om die engele te stuur om jou te help.  Soos Hy sy engel gestuur het om Daniël teen die leeus te beskerm (Dan. 6:23), sal Hy sy engele stuur om jou teen die brullende leeu, dit is die duiwel, te beskerm.

 

And though this world, with devils filled,

Should threaten to undo us,

We will not fear, for God has willed

His truth to triumph through us.

The prince of darkness grim,

We tremble not for him;

His rage we can endure,

For lo! his doom is sure;

One little Word shall fell him.[3]

 

[1] Deel 1 van Matt. 4:1-11 is beskikbaar onder die tema, Hoe versoek die duiwel jou?

[2] Thomas Brooks, Precious Remedies Against Satan’s Devices, p.136

[3] Martin Luther, A Mighty Fortress is our God, 1529

Hoe versoek die duiwel jou?

Serpent and apple

Van Eden af het die duiwel se taktiek nie verander nie.  Hy is soos ‘n vrou wat net vyf disse kan maak, maar haar gaste beïndruk omdat sy elke keer ‘n ander sous oor gooi.  Ons is nie onbekend met Satan se planne nie (2Kor. 2:11).  Matt. 4:1-11[1] wys vir ons hoe die duiwel[2] vir Jesus versoek[3] het, en hoe hy ons versoek.

 

Hy beskuldig jou (v.1)

Kallie en Sandra is in graad 8.  ‘Kry my pouse agter mnr. Geldenhuys se klas, dan rook ons,’ sê hy vir haar.  Mnr. Geldenhuys het haar gevang waar sy met die pakkie sigarette vir Kallie gewag het.  Kallie het gemaak of hy van niks weet nie, en het vir Sandra beskuldig.

 

Dit is presies wat die duiwel doen.  As hy klaar vir jou gesê het om iets te doen, beskuldig hy jou.  Dit is immers sy natuur.  Duiwel (v.1) beteken tog ‘aanklaer’.  As jy ‘n gelowige is, kan hy jou nie by die Here aankla nie (Rom. 8:33).  Maar hy sal die verlede voor jou gesig gooi (dalk deur ander mense) en probeer om jou met skuld te oorlaai, selfs nadat jy jou sonde bely en laat staan het.  Hy sal selfs probeer om jou skuldig te laat voel dat jy versoek is.  Die voorbeeld van Jesus se lewe wys egter vir ons dat versoeking nie sonde is nie.

 

In sulke gevalle is dit goed om verse soos Heb. 10:17 en 1Joh. 1:9 te onthou:  “en aan hulle sondes en hulle ongeregtighede sal Ek nooit meer dink nie… …As ons ons sondes bely, Hy is getrou en regverdig om ons die sondes te vergewe en ons van alle ongeregtigheid te reinig.”

 

Hy kom as jy sterk is (v.1-2)

Jare gelede het ‘n oom my daarop gewys dat Jesus ná sy doop versoek is, en dat die duiwel ons dikwels ná geestelike hoogtepunte versoek.  Moenie dink dat hy jou sal uitlos omdat jy geestelik sterk is, of omdat jy met geestelike dinge besig is nie.  Jesus was vol van die Gees toe Hy versoek is; die duiwel het gekom toe Hy soos Moses en Elia vir 40 dae gevas het (v.1-2, 3:16, Luk. 4:1, Eks. 34:28, 1Kon. 19:28).

 

Wees op jou hoede wanneer dit geestelik goed gaan, asook terwyl jy bid, die Bybel lees, sing en na die preek luister.  Satan sal alles in sy vermoë doen om jou oor sonde, jou besige program en ander probleme te laat dagdroom.  “Wees nugter en waaksaam, want julle teëstander, die duiwel, loop rond soos ‘n brullende leeu, en soek wie hy kan verslind.” (1Pet. 5:8).

 

Hy kom as jy swak is (v.2)

‘n Trop leeus vang die wildebees wat siek of swak is.  Net so sal die duiwel jou teiken as jy swak is.  Jesus was in die woestyn, en het vir 40 dae niks geëet nie (v.2).  Sy liggaam was swak.  Maar Hy het die toets deurstaan, en nie soos Israel geval toe hulle vir 40 jaar in die woestyn geswerf het nie, of soos Adam en Eva toe hulle van die boom se vrugte geëet het nie.

 

Pasop vir die versoeking as jy moeg, siek en oorwerk is, of as jy deur ‘n moeilike tyd gaan.  In sulke tye kan die duiwel jou maklik laat val.  As jy bv. lang ure werk, sal hy vir jou sê dat jy nie krag het om te bid en die Skrif te oordink nie.  Hy sal vir jou sê om nie kerk toe te gaan nie.  Soos Petrus in die tuin van Getsemane, sal jy slaap eerder as om geestelik wakker te wees (26:40-41).  In jou toestand van swakheid sal ‘n aantreklike man of vrou na jou probleme luister, en sal die duiwel jou versoek om in die strik te trap.

 

Hy is slinks (v.3)

Piet se Yorkshire terriër is kleiner as sy nr. 13 skoen.  Die hond is naam is Killer, en pas glad nie by sy grootte of geaardheid nie.  In v.3 word Satan die versoeker genoem (vgl. 1Tess. 3:5).  Hierdie naam pas by hom, omdat hy slinks is.  Die naam impliseer dat jy nie agterkom jy word gevang nie.

 

Hy versoek jou deur te sê dat die sonde lekker is, dat niemand sal uitvind nie, dat dit tot jou voordeel sal wees, dat dit ‘n klein sonde is, dat God jou altyd weer sal vergewe en dat heilige mense dit al gedoen het.  Om sy versoeking meer aanloklik te maak, versoek hy jou deur dié mense wat die naaste aan jou is.  Hy het vir Adam deur Eva versoek (Gen. 3:6), en vir Jesus deur Petrus (16:23).

 

Hy ken ook jou swakpunte.  As vroue en geld vir jou ‘n probleem is, sal hy jou nie versoek om dronk te word of te skinder nie.  Hy sal saam met jou vlees werk om jou te versoek (Jak. 1:14-15).  Natuurlik het Jesus nie ‘n sondige natuur gehad soos ons nie (Heb. 7:26), en het die versoeking vir hom net van buite af gekom.

 

Hy misbruik goeie begeertes (v.3)

Harry is baie lief vir sy vrou.  Om haar te verras leen hy R250 000 om haar op ‘n oorsese vakansie te vat.  Is dit verkeerd dat hy sy vrou liefhet, of dat hy haar wil bederf?  Was dit slim om skuld te maak wat hy nie kan bekostig nie?

 

Satan het nie dadelik vir Jesus met blatante sonde versoek nie (v.3).  Hy het God se goedheid in twyfel getrek, en vir Jesus gesê om nie langer vir sy Vader te wag nie.  ‘Dit is mos nie verkeerd om honger te wees nie; dit lyk ook nie of die Vader U gaan help nie.  Hoekom moet U buitendien vir die Vader wag as Hy gesê het dat U die Seun van God is, en as U self die klippe in brood kan verander (v.3-4, 3:16, Deut. 8:3)?’

 

Satan versoek ons om goeie dinge op verkeerde maniere te wil kry.  Dit is nie verkeerd as jy enkel is en wil trou nie.  Maar dit is verkeerd om te sê:  ‘Ek het al te lank vir die Here gewag; ek gaan maar met ‘n ongelowige trou.’  Dit is nie verkeerd as jy gelukkig getroud wil wees nie.  Maar dit is verkeerd om te skei en te dink dat dit die enigste manier is om gelukkig te wees.

 

Hy beïnvloed jou gedagtes (v.3, 5-6, 8-9)

Toe ek ‘n kind was het ons graag Tom & Jerry gekyk.  As Tom met Jerry baklei het, het daar ‘n rooi duiwel op die een skouer gesit, en ‘n wit engel op die ander een.  Ons weet natuurlik dat dit nie regtig so werk nie, en tog dink ons dat die duiwel in ‘n sigbare vorm aan Jesus verskyn het.

 

Hoe is dit versoeking as Satan in die vorm van ‘n gedrog na jou toe kom?  Satan is ‘n gees (Ef. 6:12); dit is wat die versoeking so subtiel maak.  Soos hy met ons doen, het hy vir Jesus in sy gedagtes versoek.  Jesus is in elke opsig soos ons versoek (Heb. 4:15); Hy weet hoe dit voel as slegte gedagtes soos vuil riool water deur jou kop spoel.  Hy het nie toegegee aan die versoeking nie.

 

Het Satan deur teleportasie (verskyn en verdwyn) vir Jesus na die hoogste punt van die tempel en na die berg toe gevat (v.5, 8)?  Persoonlik dink ek dat net God dit kan doen en Satan nie (Eseg. 8:3, Hand. 8:40).  Uit Mark. 1:13 lyk dit of Jesus vir die volle 40 dae in die woestyn was, en volgens Luk. 4:5 het Hy in ‘n oomblik die koninkryke van die aarde gesien.

 

Dit lyk dus of Satan Hom in sy verbeelding versoek het, soos wat hy jou laat dagdroom dat jy met Jannie baklei en hom doodmaak, dat jy met Retha getroud is en met haar slaap, of dat jy mnr. Populêr is.

 

Hy wil jou beskadig (v.5-6)

Aokigahara is ‘n Japanese woud wat ook as die selfmoord woud bekendstaan, omdat 100 mense per jaar hulleself daar doodmaak.  Hoekom doen hulle dit?  Hoekom vlieg Moslems in geboue vas en maak hulle bomme aan hulleself vas?  Hoekom skryf mense musiek en rekenaarspeletjies wat tieners aanmoedig om selfmoord te pleeg?

 

Die duiwel het vir Jesus in sy verbeelding aangemoedig om waaghalsig te wees en van die tempel af te spring (v.5-6).  Ek twyfel dus nie vir ‘n oomblik dat hy vir mense sê om hulle lewens te neem nie.  Hy is ‘n moordenaar wat mense aanhits om hulleself te beskadig (Joh. 8:44, Mark. 5:5).  Alhoewel ek nie glo dat depressie altyd sý werk is nie, moet jy rooi ligte sien as gedagtes van selfmoord in jou kop swem.  Die brullende leeu wil jou verslind; kry Bybelse hulp.

 

Hy volhard (v.5, 8)

Kan waterdruppels ‘n rots uithol?  Hoe?  Dit drup jaar na jaar daarop.  Miskien staan jy sterk teen die duiwel se versoeking.  Maar dalk sal hy met volharding regkry wat hy nie andersins kan nie.  Hy is soos ‘n klein hondjie wat aanhou om jou aan die hakskeen te byt, al het jy hom twee keer geskop.

 

Satan het nie gevlug toe Jesus hom die eerste keer weerstaan het nie (v.5, 8).  Volgens Mark. 1:13, Luk. 4:2 het Satan Hom vir die volle 40 dae versoek.  Die versoekings in Matt. 4:1-11 is maar net die rekord van hoe dinge geëindig het.  Volgens Luk. 4:13 het Satan Hom na 40 dae verlaat, maar weer teruggekom.

 

Moet dan nie geestelik slaap nie.  Die duiwel hou nie vakansie nie.  As jy wil hê hy moet vlug, moet jy volhard (Jak. 4:7).  Maar jy hoef nie te vrees nie.  God is sterker as Satan en sal jou teen die versoeking help (Rom. 8:31, 1Kor. 10:13, 1Joh. 4:4).

 

Hy verdraai die Bybel (v.6)

Colin glo dat voorspoed en rykdom altyd God se wil vir sy kinders is.  Ef. 1:3 sê immers dat Hy ons geseën het met alle seëninge in die hemel en op aarde.  Is dit wat Ef. 1:3 sê?  Nee.  Colin het die woorde ‘en op aarde’ bygevoeg.

 

Dit is hoe Satan ons versoek.  Hy plant verse in jou kop; hy haal dit buite konteks aan.  Soos in Gen. 3:1 voeg hy woorde by of laat hy dit weg.  In v.6 het hy Ps. 91:11-12 aangehaal:  “As U die Seun van God is, werp Uself af; want daar is geskrywe:  Hy sal sy engele bevel gee aangaande U, en hulle sal U op die hande dra, sodat U nie miskien u voet teen ‘n klip stamp nie.”

 

Maar die belofte van die Psalm is vir dié wat by die Here skuil, op Hom vertrou, Hom liefhet, Hom ken en Hom aanroep (Ps.91:1-2, 9, 14-15).  As jy so lewe en in ‘n moeilike situasie is, sal God sy engele stuur om jou te help.  Maar as jy jouself wil doodmaak, geld die belofte nie vir jou nie.

 

Pasop vir die duiwel.  As jy ‘n vers wil gebruik om jou sonde te regverdig, is dit nie die Heilige Gees nie maar die duiwel.  Wees ook versigtig vir vals lering wat van die duiwel af kom; hy werk deur mense (2Kor. 11:13-14, 1Tim. 4:1-3).  Hulle is gaaf en elegant.  Hulle gebruik die Bybel en hulle praat van Jesus.  Hulle skryf populêre boeke; hulle preek op Christelike TV kanale en radiostasies.  Hulle kan Christenskap vlot praat.  Maar eintlik is hulle wolwe in skaapsklere (7:15).

 

Hulle ontrafel nie ‘n Bybelteks om vir jou te wys waar hulle hulle idees vandaan kry nie.  Hulle gryp hier en daar na halwe verse, en haal dit buite konteks aan.  Hulle sê nie altyd dinge wat blatant verkeerd is nie, maar daar is sekere dinge waaroor hulle nie praat nie:  nederige selfverloëning, sonde en bekering, God se heiligheid, die oordeelsdag en die hel.  Hulle lering oor God se Wese en die Persoon en werk van Christus klink nie soos die Bybel s’n nie, en bots ook met hoe Christene dit deur die eeue verstaan het.  Soek daarom self die verse op en bel ‘n volwasse gelowige as jy moet.

 

Hy belowe goeie dinge (v.8-9)

Het jy al ooit gewonder hoe slim mense soos dokters, prokureurs en ingenieurs vir die Word of Faith beweging val?  Is dit nie omdat hulle teologie rykdom en plesier belowe nie?  Dit is ook die rede hoekom hierdie vals evangelie populêr is in armoedige Afrika en Asië.

 

Jesus was ‘n arm skrynwerker, en daarom het die duiwel probeer om Hom met aardse rykdom, roem en geld te vang (v.8-9).  ‘U hoef nie die pad van lyding te stap nie; daar is ‘n makliker manier om die koninkryke te kry,’ is basies wat hy gesê het (vgl. 26:39).

 

Hy sê dit nog steeds vir mense:  ‘Hou op om so ernstig te wees.  Jy hoef nie seks vir die huwelik te hou nie.  Dit sal finansieel beter wees as jy saam met jou meisie intrek.  Hoekom wil julle twee huise se huur betaal?’

 

Of hy sê:  ‘Dit is onmoontlik vir jou besigheid om te oorleef as jy volgens die reëls speel.  Ek sê nie jy moet steel nie, maar om alles aan SARS te rapporteer is onnodig.  Buitendien is hulle net so skelm.  Jy vat maar net die geld terug wat hulle in die eerste plek by jóú gesteel het.’

 

Op hierdie en ander maniere versoek hy jou om hom te aanbid (v.9-10, Eks. 20:3, Deut. 6:13).  Die punt is nie dat jy ‘n Satanis moet word wat swart katte slag en bloed drink nie.  Die versoeking is eenvoudig dat jy soos die wêreld moet lewe, al gaan jy nog van tyd tot tyd kerk toe (Ef. 2:2-3).

 

Druk jou ore toe as die duiwel sê hy kan goeie dinge vir jou gee (v.9, Luk. 4:6).  Hy lieg, omdat niks aan hom behoort nie.  Hy beheer nou wel die bose wêreld sisteem (2Kor. 4:4, 1Joh. 5:19).  Maar die aarde, die nasies, hulle konings en alle goeie dinge behoort aan die Here (28:18, Ps. 2:8, 22:29, 24:1, Dan. 2:21, 7:13-14, Jak. 1:17, Openb. 5:9, 11:15).  Satan is soos die mense wat jou bel en sê dat jy ‘n gratis vakansie gewen het, maar nooit hulle beloftes nakom nie.

 

Hy verhinder jou (v.10)

In C.S. Lewis se Screwtape Letters leer ‘n senior duiwel vir ‘n junior duiwel hoe om mense te versoek.  In sy vierde brief sê hy:  ‘It is funny how [humans] always picture us as putting things into their minds:  in reality our best work is done by keeping things out.’[4]

 

Satan (v.10) beteken ‘teenstander’.  Hy wil jou verhinder om God se wil te doen.  Hy sal jou so besig hou, dat jy nie tyd kry om die Bybel te lees, te bid, met ander gelowiges te ontmoet, mense te bedien en kerk toe te gaan nie.  Hy is inderdaad die teenstander.  Hy is die teenstander van God en van alles wat goed is.

 

Buiten vir die name in Matt. 4:1-11, het hy ook die volgende name:

 

  • Beëlsebul beteken ‘heerser van die mishoop of vlieë’ (Matt. 12:24).
  • Die Bose (Matt. 13:19).
  • Die vader van leuens (Joh. 8:44).
  • Die owerste of god van hierdie wêreld (Joh. 12:31, 2Kor. 4:4).
  • Belial beteken ‘nutteloos’ (2Kor. 6:14).
  • Die prins van die magte van die lug (Ef. 2:2).
  • Apollion of Abaddon beteken verwoester (Openb. 9:11).
  • ‘Die groot draak’ spreek van sy mag, en ‘die ou slang’ van sy sluheid (Gen. 3:1, Openb. 12:9).

 

Hy is so uitgeslape soos ‘n jakkals.  Een oomblik skiet hy jou met kanonne, en die volgende oomblik sit hy sy arm om jou skouer.  Toe John Knox op sy sterfbed was, het hy in sy slaap gekreun.  Toe ‘n sekere dr. Preston hom daaroor gevra het, het hy gesê dat Satan altyd sy sonde voor hom gegooi het.  Maar op sy sterfbed het die duiwel vir hom gesê dat hy baie vir die Here gedoen het, en dat hy die hemel verdien.[5]

 

Wees versigtig dat jy nie vir sy streke val nie.  Wees ook dankbaar dat Jesus nie daarvoor geval het nie, want daarsonder sou Hy nie die perfekte offer kon wees om ons te red nie.

 

[1] Deel 2 van hierdie preek sal binnekort beskikbaar wees onder die tema, Vyf hulpmiddels teen Satan se versoeking.

[2] Moenie dink dat dit net die duiwel is wat jou versoek nie.  Daar is baie demone wat saam met hom werk om mense te versoek.

[3] Jesus is in sy menslike natuur versoek, en nie in sy Goddelike natuur nie (Jak. 1:13).

[4] C.S. Lewis, The Screwtape Letters, Collins Fount Paperbacks, 1942, 1985, p. 25

[5] John Howie, The Scots Worthies, p.62

Hoe om suksesvol te wees

Key to success

In die wêreld word sukses dikwels in $ gemeet.  Volgens Prosperity predikers is gesondheid + geld = sukses.  Maar hoe suksesvol is dit om ryk te word ten koste van jou huwelik, gesin, en vriendskappe?  Die grense van die Christen se sukses eindig nie by geld nie.  Soos Josef in Genesis 39, is hy suksesvol in alles wat hy aanpak (v.2-3, 5, 23).  God se seën en guns kan alleen verkry word deur Jesus.  As jy dus hoop om sonder die evangelie suksesvol te wees, is hierdie preek nie vir jou nie.  Jy moet jou eers van jou sonde bekeer, op Jesus vertrou, glo dat Hy namens sondaars aan die kruis gesterf het, begrawe is, en uit die dood uit opgestaan het.  Jy moet bereid wees om Hom te volg en gehoorsaam.  As jy dit nié doen nie bou jy jou huis op sand.  Wanneer die finale storm van God se oordeel kom sal jou huis inmekaar tuimel.

 

Sukses in jou werk (v.1-6a)

 

1 En Josef is afgebring na Egipte; en Pótifar, ‘n hofdienaar van Farao, die owerste van die lyfwag, ‘n Egiptiese man, het hom gekoop uit die hand van die Ismaeliete wat hom daarheen afgebring het. 2 En die HERE was met Josef, sodat hy ‘n voorspoedige man was; en hy het in die huis van sy heer, die Egiptenaar, gebly. 3 En toe sy heer sien dat die HERE met hom was, en dat die HERE alles wat hy doen, in sy hand voorspoedig maak, 4 het Josef guns in sy oë gevind en hom gedien; en hy het hom aangestel oor sy huis, en alles wat in sy besit was, aan hom oorgegee. 5 En vandat hy hom aangestel het oor sy huis en oor alles wat in sy besit was, het die HERE die huis van die Egiptenaar geseën ter wille van Josef; ja, die seën van die HERE was by alles wat syne was, in die huis en op die veld. 6 En hy het alles wat syne was, aan Josef oorgelaat, sodat hy met sy hulp van niks kennis geneem het nie as net van die brood wat hy geëet het.”

 

Wil jy suksesvol wees in jou in werk?

 

[1] Moet jouself nie bejammer omdat jy in ‘n beter posisie kon gewees het nie (v.1).  Die Here het vir Josef voorberei vir die toekoms.  Hy sou binnekort ‘n regeerder in Egipte word.  Hoe sou hy die vaardighede ontwikkel het as hy nie éérs vir Potifar gewerk het nie?

 

[2] Werk hard en moenie so min as moontlik wil doen nie.  Dit is duidelik dat Josef hard gewerk het.  Hoe anders het hy so sterk en fris geword (v.6b)?  Josef se harde werk het gemaak dat hy twee keer bevorder is:  van ‘n slaaf wat buite gewerk het tot een wat binne die huis gewerk het (v.2); van ‘n gewone slaaf  tot Potifar se hoofslaaf (v.3-4).

 

[3] Werk om jou baas te bevoordeel.  Laat jou goeie werk van die Here getuig.  Josef het so gewerk.  Die Here het Josef se werk geseën, sodat Potifar daardeur bevoordeel is (v.5-6a).  In sy belofte aan Abraham het die Here gesê dat ander deur hom geseën sou word (12:2-3).  Die Here het hierdie belofte in Josef se werk vervul.  As Christene moet ons sout en lig wees.  Hóé ons werk moet ‘n lig skyn en ander positief beïnvloed (Matteus 5:16).  Paulus se opdrag aan slawe geld ook vir ons:  “Die diensknegte moet onderdanig wees aan hul eie here, hulle in alles behaag en nie teëpraat nie; hulle moet niks ontvreemd nie, maar alle goeie trou betoon, sodat hulle die leer van God, ons Verlosser, in alles kan versier.” (Titus 2:9-10).

 

[4] Wees betroubaar.  Potifar het vir Josef vertrou en was nie bekommerd oor sy besittings nie (v.6a).

 

[5] Moenie net hard werk wanneer jou baas kyk nie.  Josef het God gevrees (v.9) en daarom hard gewerk – of Potifar nou gekyk het of nie (v.6a).  Paulus sê:  “Diensknegte, julle moet jul here na die vlees in alles gehoorsaam wees, nie met oëdiens soos mensebehaers nie, maar in eenvoudigheid van hart, omdat julle God vrees.  En wat julle ook al doen, doen dit van harte soos vir die Here en nie vir mense nie” (Kolossense 3:22-23).

 

[6] Moenie sondig as jou baas of sy vrou jou beveel nie.  Toe Potifar se vrou vir Josef gevra het om te sondig het hy geweier (v.7).  Laat Handelinge 5:29 vir jou die algemene reël wees:  “En Petrus en die apostels antwoord en sê:  Ons moet aan God meer gehoorsaam wees as aan die mense.”

 

[7] Wees versigtig vir seksuele versoekings by die werk (v.7).

 

[8] Wees eties; moenie dinge doen wat jy nie mág doen nie (v.8-9).

 

[9] Wees soos Josef en moenie jou posisie of voorregte misbruik nie (v.8-9).

 

[10] Erken dat dit God is wat jou suksesvol maak (v.2).

 

Dis waar dat jy finansiële sukses kan hê deur oneerlik en skelm te wees.  Maar die Here se guns en seën sal nie daarop rus nie (v.2).  Jy sal nie sukses hê in elke area van jou lewe nie (v.3).  Jy sal nie ‘n kragtige getuienis hê nie (v.3).  Jy sal nie jou baas se guns hê, voordele geniet, of sy vertroue wen nie (v.4-6a).  Dit sal uiteindelik bekend word dat jy skynheilig is:  jy máák of jy betroubaar is, maar eintlik is jy ‘n skelm.

 

Sukses in versoeking (v.6b-12)

 

“En Josef was skoon van gestalte en mooi van aansien. 7 Ná hierdie dinge het die vrou van sy heer haar oë na Josef opgeslaan en gesê:  Kom hou gemeenskap met my. 8 Maar hy het geweier en aan die vrou van sy heer gesê:  Kyk, deur my is dit dat my heer geen kennis neem van wat in die huis is nie; en alles wat syne is, het hy aan my oorgegee. 9 Hy is in hierdie huis nie groter as ek nie en het my niks onthou nie behalwe u, omdat u sy vrou is; hoe kan ek dan hierdie groot kwaad doen en sondig teen God? 10 En nadat sy met Josef dag ná dag gespreek het, en hy na haar nie wou luister om by haar te lê om met haar gemeenskap te hou nie, 11 kom hy eendag in die huis om sy werk te doen terwyl niemand van die huisgenote binne was nie. 12 Toe gryp sy hom aan sy kleed en sê:  Kom hou gemeenskap met my.  Maar hy het sy kleed in haar hand laat agterbly en gevlug en na buite geloop.”

 

Potifar se vrou het gesien dat Josef mooi gebou is.  Sy was wellustig en het gevra dat hy met haar moes slaap (v.6b-7, cf. 38:15).  Sukses in versoeking beteken nie dat jy op ‘n plek kom wat jy nie meer (of baie min) versoek word nie.  Dit beteken eerder dat jy versoeking weerstaan.  Om suksesvol te wees in versoeking moet jy:

 

  • God vrees en ander respekteer. Josef het sy baas se huweliksbed eerbiedig. Hy wou ook nie teen God sondig nie (v.8-9). Soos Dawid het hy besef dat alle sonde teen God is (Psalm 51:6). Hy het die beginsel van Hebreërs 13:4 verstaan en toegepas: “Laat die huwelik in alle opsigte eerbaar wees en die bed onbesmet; want God sal hoereerders en egbrekers oordeel.”
  • Sonde ontmasker en dit sien vir wat dit werklik is. Josef het besef dat seks met sy baas se vrou groot kwaad is (v.9).
  • Besef dat Satan nie rus nie. Daarom moet jy ook nie rus nie. Potifar se vrou het dag na dag vir Josef gesê om met haar te slaap, maar hy het nie toegegee nie (v.10, cf. Rigters 14:17, 16:16-17).
  • Weier om sonde te doen. Josef was nie soos Juda wat toegegee het nie, maar soos Jesus wat aangehou het om ‘nee’ te sê (v.10, 38:18, Matteus 4:1-11).
  • Nie sonde bespreek met die persoon wat jou versoek nie (3:1b). Josef het geweier om na Potifar se vrou te luister (v.10).
  • So ver as moontlik van die versoeking af wegbly. Josef was ‘n slaaf en kon nie sy werk los nie. Maar hy kon van Potifar se vrou af wegbly (v.10-11). Salomo het gesê: “Hou jou weg ver van haar af, en kom nie naby die deur van haar huis nie” (Spreuke 5:8). Jesus sê dat ons radikale stappe moet neem om van sonde ontslae te raak: “As jou regteroog jou dan laat struikel, ruk dit uit en gooi dit weg van jou af; want dit is vir jou beter dat een van jou lede vergaan en nie jou hele liggaam in die hel gewerp word nie. En as jou regterhand jou laat struikel, kap dit af en gooi dit weg van jou af; want dit is vir jou beter dat een van jou lede vergaan en nie jou hele liggaam in die hel gewerp word nie.” (Matteus 5:29-30). Paulus sê dat jy nie ‘n geleentheid moet skep waarin jy moontlik versoek kan word nie: “Maar beklee julle met die Here Jesus Christus, en maak geen voorsorg vir die vlees om sy begeerlikhede te bevredig nie.” (Romeine 13:14).
  • Vlug. Josef het uit die huis uit gevlug (v.12, 1 Korintiërs 6:8). Moenie dom wees en wil kyk hoe sterk jy kan wees nie. Vlug.

 

Sukses in beproewing (v.13-23)

 

13 Toe sy dan sien dat hy sy kleed in haar hand laat bly en buitentoe gevlug het, 14 roep sy na haar huisgenote en sê aan hulle:  Kyk, hy het vir ons ‘n Hebreeuse man hier gebring om met ons gek te skeer; hy het na my gekom om met my gemeenskap te hê, en ek het hard geskreeu; 15 en toe hy hoor dat ek my stem verhef en skreeu, het hy sy kleed by my laat agterbly en gevlug en na buite geloop. 16 En sy het sy kleed by haar neergelê totdat sy heer tuisgekom het. 17 En sy het hom met dieselfde woorde aangespreek en gesê:  Die Hebreeuse kneg wat jy vir ons hier gebring het, het na my gekom om met my gek te skeer; 18 en toe ek my stem verhef en skreeu, het hy sy kleed by my laat agterbly en na buite gevlug.

 

19 Toe sy heer die woorde hoor waarmee sy vrou hom aanspreek:  So en so het jou kneg aan my gedoen—het hy baie kwaad geword; 20 en die heer van Josef het hom laat vang en hom in die gevangenis gesit op die plek waar die gevangenes van die koning opgesluit was; en hy was daar in die gevangenis. 21 Maar die HERE was met Josef, en Hy het goedertierenheid aan hom bewys en hom guns verleen in die oë van die owerste van die gevangenis. 22 En die owerste van die gevangenis het almal wat in die gevangenis opgesluit was, aan Josef toevertrou; en alles wat daar te doen was, het hy gedoen. 23 Die owerste van die gevangenis het glad nie na iets omgekyk wat aan hom toevertrou was nie, omdat die HERE met hom was; en wat hy doen, het die HERE voorspoedig laat wees.”

 

In 38:18 het Tamar Juda se seëlring, bandjie en staf as bewys teen hom gebruik (38:18).  Nou het Potifar se vrou dieselfde met Josef gedoen en sy kleed as ‘bewys’ teen hom gebruik (v.12-18).  Sy klere is al voorheen as ‘vals getuie’ teen hom gebruik (hfst.37).  Mev. Potifar het haar man beskuldig en gesê dat hý vir Josef in die huis ingebring het (v.14, 17).  Dit was dus sý skuld dat Josef haar amper ‘verkrag’ het.  Potifar het sy vrou se storie geglo en vir Josef in die tronk laat toesluit (v.19-20).  Sy voete was in kettings en sy nek in ‘n ysterhals (Psalm 105:18).  In die toekoms sou hy ‘n belangrike posisie beklee.  Om te keer dat hy hoogmoedig sou word, moes die Here hom leer om nederig te wees.

 

Die wêreld kan nooit suksesvol wees in beproewing nie.  Prosperity predikers se teologie sê dat iemand wat siek is, arm is, of swaarkry onsuksesvol is.  Net die ware Christen kan soos Josef sukses hê in sonskyn en reën, in ‘n groot huis of in die tronk (v.2-6, 19-23).  Vir die persoon wat gered is en die Here liefhet, werk alles ten goede mee (Romeine 8:28).  Vir ons (soos vir Josef) lê sukses nie in ons omstandighede nie, maar in ons God (v.3, 23).  Jaag daarom na die Here en nie na voorspoed nie.  Voorspoed is die gevolg van ‘n gesonde verhouding met die Here, en moet nooit die motief wees nie.

 

Hoe moet ons reageer in beproewing?  Moenie bitter of kwaad wees vir die Here nie.  Moenie kla, angstig, depressief wees, hopeloos raak, jouself bejammer, ongeduldig wees, van die Here af wegdraai, of sy wysheid, goedheid, en almag betwyfel nie.  Onderwerp jou aan die Here, wag op Hom, vertrou en bid dat Hy jou sal help, wees versigtig vir die duiwel (1 Petrus 5:6-8).

 

“Welgeluksalig is die man wat nie wandel in die raad van die goddelose en nie staan op die weg van die sondaars en nie sit in die kring van die spotters nie; maar sy behae is in die wet van die HERE, en hy oordink sy wet dag en nag.  En hy sal wees soos ‘n boom wat geplant is by waterstrome, wat sy vrugte gee op sy tyd en waarvan die blare nie verwelk nie; en alles wat hy doen, voer hy voorspoedig uit.” (Psalm 1:1-3).

Ken jou vyand

Satan tempting Eve

Baie charismate assosieer geestelike oorlogvoering met die uitdryf van duiwels, binding van sogenaamde gebiedsgeeste of ‘n belangstelling in die rangorde van bose magte.  Maar dit is nie primêr wat die Bybel bedoel met geestelike oorlogvoering nie.  Efesiërs 6:10-18 praat eerder van weerstand teen die versoeking en misleidng van Satan en sy magte.  Om jou vyand te ken, beteken dat jy sy taktiek ken om gelowiges te versoek:  “sodat ons nie deur die Satan bedrieg sou word nie; want ons is met sy planne nie onbekend nie.” (2 Korintiërs 2:11).  Genesis 3 wys dit ook so.

 

1 Maar die slang was listiger as al die diere van die veld wat die HERE God gemaak het.  En hy sê vir die vrou:  Is dit ook so dat God gesê het:  Julle mag nie eet van al die bome van die tuin nie? 2 En die vrou antwoord die slang:  Van die vrugte van die bome in die tuin mag ons eet, 3 maar van die vrugte van die boom wat in die middel van die tuin is, het God gesê:  Julle mag daarvan nie eet nie en dit nie aanroer nie, anders sal julle sterwe. 4 Toe sê die slang vir die vrou:  Julle sal gewis nie sterwe nie;

5 maar God weet dat as julle daarvan eet, julle oë sal oopgaan, sodat julle soos God sal wees deur goed en kwaad te ken.” (Genesis 3).

 

Hy vermom hom (v.1a)

‘n Hindu man het gesê dat Genesis 3 onsin is, omdat slange nie stembande het nie.  Maar in Numeri 22 het God ‘n donkie laat praat (Num.22).  En in Matteus 8:32 lees ons van demone wat in ‘n trop varke ingevaar het.  In Genesis 3 gebruik Satan ‘n slang se liggaam om vir Eva te versoek.  Dit is nie die slang wat gepraat het nie, maar Satan deur die slang.  Genesis 3 sê nie vir ons dat dit so is nie.  Die Nuwe Testament sê dit wel:  “Maar ek vrees dat, net soos die slang Eva deur sy listigheid bedrieg het, julle sinne so miskien bedorwe kan raak, vervreemd van die opregtheid teenoor Christus…Satan self verander hom in ‘n engel van die lig.” (2 Korintiërs 11:3, 14).  “die ou slang wat genoem word duiwel en Satan, wat die hele wêreld verlei” (Openbaring 12:9, cf. 20:2).  Satan het nie tot ‘n val gekom voor Genesis 1 nie, want in die begin was God se skepping baie goed (1:31).  Satan het êrens tussen 1:31 en 3:1 tot ‘n val gekom.  Ander tekste in die Skrif beskryf sy val:

 

“Hoe het jy uit die hemel geval, o môrester, seun van die dageraad!  Hoe lê jy teen die aarde neergeslaan, oorweldiger van die nasies!  En jy het in jou hart gesê:  Ek wil opklim in die hemel, my troon verhef bo die sterre van God en sit op die berg van samekoms in die uithoeke van die Noorde.  Ek wil klim bo die hoogtes van die wolke, my gelykstel met die Allerhoogste!” (Jesaja 14:13-14). 

 

“Mensekind, sê aan die vors van Tirus:  So spreek die Here HERE:  Omdat jou hart hoogmoedig was en jy gesê het:  Ek is ‘n god, ek bewoon ‘n godewoning in die hart van die seë—terwyl jy tog ‘n mens is en geen god nie—en jou hart gemaak het soos die hart van ’n god…Mensekind, hef ‘n klaaglied aan oor die koning van Tirus, en sê vir hom:  So spreek die Here HERE:  Jy was die seëlring van eweredigheid, vol wysheid en volmaak in skoonheid.  Jy was in Eden, die tuin van God; allerhande edelgesteentes was jou bedekking:  karneool, topaas en jaspis, chrisoliet, oniks, sardoniks, saffier, karbonkel en smarag; en van goud was die werk van jou kassies en groewe aan jou; op die dag toe jy geskape is, is hulle berei.  Jy was ‘n gérub met uitgespreide vlerke wat beskut, en Ek het jou gestel op ‘n heilige berg; ‘n god was jy; jy het gewandel tussen vurige gesteentes.  Jy was volkome in jou weë van die dag af dat jy geskape is, totdat daar ongeregtigheid in jou gevind is.  Weens die grootheid van jou koophandel het hulle jou binneste met geweld gevul, en jy het gesondig; daarom het Ek jou as onheilige van die godeberg afgedrywe, en Ek het jou tussen die vurige gesteentes uit vernietig, o gérub wat beskut!  Hoogmoedig het jou hart geword oor jou skoonheid; jy het jou wysheid verderwe weens jou glans. Ek het jou op die grond gewerp, Ek het jou oorgegee voor die aangesig van konings, dat hulle op jou neer kan sien.” (Esegiël 28:2, 12-17).

 

“Maar hy moet ook goeie getuienis hê van die buitestaanders, sodat hy nie in veragting en in die strik van die duiwel val nie.” (1 Timoteus 3:7).

 

Dalk sê jy:  ‘Maar Jesaja en Esegiël praat nie van die val van Satan nie.  Die konteks praat duidelik van die konings of prinse van Babilon en Tirus’.  Laat ek so antwoord:  Daniël 10 praat van Satan as die Prins van Persië.  Nóg ‘n demoon word beskryf as die prins van Griekeland.  Die aartsengel Migael is die prins van Israel.  Daniël beskryf dit so, omdat Satan eintlik die mag is agter die bose dinge wat in Persië en Griekeland gebeur het.  Wanneer Jesaja 14 en Esegiël 28 dan praat van prinse en konings, praat dit van Satan wat die mag agter die konings van Babilon en Tirus is.  Daarom sê ons dat hierdie twee tekste die val van Satan beskryf.

 

Satan vermom hom wanneer hy vir Eva verlei, en daarom sê v.1 die slang is listig en slu.  Die duiwel vermom homself steeds en versoek jou soms, sodat jy dink dis jou eie gedagtes.  Jy dink selfs aan Bybelverse om jou optrede te regverdig, maar eintlik is dit die duiwel wat hierdie gedagtes in jou oor fluister.  Satan het so vir Jesus versoek.  Ek twyfel dat die duiwel aan Jesus verskyn het om Hom te versoek – dis mos nie versoeking nie.  Jesus het gedink dis sy eie gedagtes:  ‘Ek kan die klippe mos in brood verander…Ek kan van die tempel afspring, want die Skrif sê dat God die engele sal stuur om My te beskerm’.  Jesus het besef dat dit nie sy eie gedagtes is nie, maar dat dit die duiwel is wat Hom versoek.  Die duiwel het vir Adam en Eva uitgevang in die Paradys.  Die tweede Adam (Jesus) het die duiwel oorwin deur sy aktiewe gehoorsaamheid in die woestyn, asook deur sy passiewe gehoorsaamheid aan die kruis.

 

Hy saai twyfel (v.1b-3)

In C.S. Lewis se Chronicles of Narnia kan die diere praat.  Die Bybel sê nie diere kon voor die sondeval praat nie.  Ons het reeds gewys dat Satan die slang se liggaam beset het, en dat dit hý was wat gepraat het.  Eva moes agtergekom het dat alles nie pluis was nie.

 

Satan het die skeppingsorde aangeval.  God het die man oor die vrou aangestel en die man en vrou oor die diere.  Hier sien ons egter dat ‘n dier (slang) oor die vrou heers en die vrou oor die man (sy gee van die vrugte vir Adam).  Satan gebruik sy geleentheid om twyfel te saai:  ‘Het God regtig gesê…?’  Van homself en sy spanmaats het Paulus gesê:  “ons wandel nie in listigheid of vervals die woord van God nie” (2 Korintiërs 4:2).  Satan gee die idee dat God Adam en Eva se vreugde wil beperk:  “Is dit ook so dat God gesê het:   Julle mag nie eet van al die bome van die tuin nie?” (v.1b).  Die waarheid is dat God glad nie gesê het hulle mag van geen boom in die tuin eet nie, maar eerder dat hulle van al die bome in die tuin mag eet – almal behalwe een (2:16).  God is nie ‘n ‘spoiled sport’ of ‘kill joy’ soos wat Satan wil voorgee nie.  Hy is ‘n baie vrygewige en goeie God:

 

“Want alles wat deur God geskape is, is goed, en niks is verwerplik as dit met danksegging ontvang word nie; want dit word geheilig deur die woord van God en die gebed.” (1 Timoteus 4:4-5).  In 1 Timoteus 6:17 praat Paulus van “die lewende God wat ons alles ryklik verleen om te geniet.”

 

Eva moes nie die Woord van God met Satan bespreek het nie.  Sy moes eenvoudig God se Woord aangehaal het, en geloop het.  Maar sy het in die duiwel se leuen ingekoop.  Sy het alreeds begin dink dat God hulle vreugde wil beperk, en toe sê sy:  ‘God het gesê ons mag nie van hierdie boom eet nie, en ook nie eers aan die vrugte raak nie’ (parafrase).  God het nie gesê dat hulle nie aan die vrugte mag vat nie – sy het daardie laaste stukkie bygevoeg.  Vandag nog oor-korregeer ons die duiwel se leuens.  Iemand sê byvoorbeeld:  ‘’n Christen kan sy redding verloor’.  Ons wil die leuen oor-korregeer en sê:  ‘My kind het haar hart vir Jesus gegee toe sy 5 jaar oud was.  Ek weet sy lewe nou in rebellie, maar ek weet sy is gered.  Die Bybel leer mos eens-gered-altyd-gered’.  Of die teenoorgestelde:  ‘My kind het tot bekering gekom toe sy 5 was en lewe nou in rebellie.  Daarom glo ek ‘n Christen kan sy redding verloor’.

 

Hier is ‘n paar voorbeelde van hoe Satan twyfel saai.  Hy sê vir gelowiges:

 

[1] Jy’t niks geld in jou bankrekening nie en moet môre jou huishuur betaal.  Vat geld uit die kleinkas uit.  Jy kan later die geld terugsit.  Dit lyk nie of die Here betyds gaan deurkom nie.  Miskien help God jou vandag, maar wat van Februarie – hoe gaan jy die maand deurkom?

 

[2] Hoekom stop God nie jou verslawing nie?  Hy belowe om jou nie bo jou kragte te beproef nie.  Hy belowe dat daar ‘n uitkoms sal wees.  Dit lyk nie vir mý of 1 Korintiërs 10:13altyd waar is nie.

 

[3] As God se guns oor jou is sal jy ‘n lewensmaat kry (Spreuke 18:22).  Jy is al 37 en is nogsteeds nie getroud nie.  Dit lyk nie of die Here baie gunstig is oor jóú nie.   

 

[4] Hoekom ly jy so?  Gee God regtig om vir sieke mense?

 

[5] Dink jy regtig die Here gaan vir jou voorsien?  Jy sit al meer as 10 maande sonder werk!

 

[6] Het jy al gesien wat doen kanker aan ‘n mens?  Ek sal nie so seker wees van Psalm 23:4 as ek jy is nie (‘Al gaan ek deur ‘n dal van doodskaduwee, ek sal geen onheil vrees nie’)?  Die dood gaan erger wees as wat jy gedink het.

 

[7] Jy behoort jou redding te betwyfel.  Hoe baie bid jy?  En wat van daardie sonde wat jou onderkry – jy sukkel al vir jare daarmee?

 

[8] Wie sê die Bybel is waar?  Hoe kan jy sê Jesus is die enigste Weg?  Daar is baie ander godsdienste wat sê húlle het die waarheid.  Hoe kan jy sê hulle is verkeerd en jy is reg?

 

As jy die duiwel gaan weerstaan, moet jy die Bybel goed ken en verstaan.  Onthou dat die duiwel selfs vir jou sal sê:  ‘Daar staan geskrywe’ (Matteus 4:6).  Hy verdraai God se woorde net ‘n bietjie (v.1b).  As jy nie die Bybel goed ken en verstaan nie, gaan hy jou uitvang.

 

Hy ontken God se Woord (v.4)

Hollywood leer vir ons dat jy met sonde kan wegkom.  Jy kan lelike dinge doen sonder dat daar gevolge is.  Dit is presies wat Satan vir Eva gesê het:  “Julle sal gewis nie sterwe nie” (v.4).  Met ander woorde:  ‘Daar sal nie gevolge wees as julle ongehoorsaam is nie – God jok’.  Vandag nog glo mense hom.  Hulle dink daar sal geen oordeel of hel wees nie – al sondig hulle ook hóé baie.  Die kruis van Jesus wys anders:  hy het ‘n verskriklike straf verduur vir ons sondes.  Sonde word nooit oorgesien nie.  God sal dit altyd straf:  óf aan die kruis, óf in die hel.

 

Hy vlei jou (v.5)

Die duiwel wou God se troon vir homself hê:  “Ek wil klim bo die hoogtes van die wolke, my gelykstel met die Allerhoogste!” (Jesaja 14:14).  Nou versoek hy ons om soos hy te wees.  Hy sê dat ons “soos God sal wees deur goed en kwaad te ken.” (v.5).  Hy sê in effek vir Eva dat God jaloers is; Hy is ‘n leuenaar.  Die waarheid was dat Adam en Eva reeds na God se beeld gemaak is (1:27).  Hy wil hê hulle moet ‘n sondige begeerte hê om soos God te wees (soos wat Benny Hinn en ander Prosperity predikers vir mense sê:  ‘You are little gods!’).  Satan wou hê hulle moes dink dat hy hulle beste belange op die hart dra.  Hy het dieselfde met Jesus probeer:  “Weer neem die duiwel Hom saam na ‘n baie hoë berg en wys Hom al die koninkryke van die wêreld en hulle heerlikheid, en sê vir Hom:  Al hierdie dinge sal ek aan U gee as U neerval en my aanbid.” (Matteus 4:8-9).  Die duiwel impliseer dat God goeie dinge van ons wil terughou.  Met ander woorde, God is wreed.  Nogsteeds sê hy vir mense dat God wreed is:

 

  • Hoe kan ‘n liefdevolle God mense hel toe stuur?
  • God is soewerein.  Hoekom keer Hy nie die lyding in die wêreld nie?  Dít lyk nie vir my na ‘n liefdevolle God nie.
  • Hoekom sê God dat mense heilig moet wees?  As Hy regtig liefdevol is, sal Hy mense aanvaar soos wat hulle is.
  • Jesus sê jy moet jouself verloën as jy Hom wil volg.  Dit krenk net mense se selfbeeld.  Dis wreed.
  • Die Bybelse lering oor uitverkiesing is onregverdig en wreed.

 

Satan gee die idee dat ware vryheid en plesier daarin lê dat jy selfstandig is:  God moenie vir jou sê wat jy moet doen nie.  Die duiwel sê byvoorbeeld vir mense:  ‘Hoekom mag jy net met één persoon slaap?  En hoekom moet jy getroud wees om seks te hê?  Jy sal baie meer vreugde hê as jy vry is om te slaap met wie jy wil – dís mos seksuele vryheid!’  Dis baie belangrik dat ons vir ons kinders moet leer dat dit goed is om onder gesag te staan.  Om selfstandig te wil wees is sleg (v.5).  Satan vlei mense en sê vir jou dat jý (nie God nie) op die troon hoort.  Alle sonde is uiteindelik ‘n begeerte om op die troon te wees; om God te wees.  Hier is enkele voorbeelde:

 

[1] As jy disrespek het vir jou ouers, sê jy eintlik:  ‘Ek sal my eie gesag wees.  Ek hoef nie onder gesag te buig nie’.

 

[2] As jy bitter of kwaad is, sê jou hart:  ‘Ek (en nie God nie) is die groot regter wat straf sal uitdeel’.

 

[3] As jy gevul is met begeerlikheid en wellus, wys dit wat in die dieptes van jou hart skuil:  ‘Ek is God.  Die aarde en sy volheid behoort aan my.  Wat ek wil hê, kry ek’.

 

[4] As jy behep is met jou goeie selfbeeld (‘n ander term vir ‘hoogmoed’), is jou eintlike begeerte:  ‘Ek is die Here.  Mense moet my aanbid, aanvaar en skuld my applous’.

 

Johanan het vir Gedalja gesê dat Ismael hom wil doodmaak.  Gedalja het hom nie geglo nie.  Uiteindelik het Ismael gekom en vir Gedalja heuning om die mond gesmeer en hom vermoor (Jeremia 40-41).  Satan wil jou siel vermoor:  “Hy was ‘n mensemoordenaar van die begin af en staan nie in die waarheid nie, omdat daar in hom geen waarheid is nie.  Wanneer hy leuentaal praat, praat hy uit sy eie, omdat hy ‘n leuenaar is en die vader daarvan.” (Johannes 8:44).  Ek jok nie.