Persoonlike Probleme: Wêreldsgesindheid en Versoeking

Matteus 18:7-9

Omtrent 8 jaar gelede het my suster en swaer ’n Baptistekerk in Seattle besoek. Voor hulle het ’n transgender man gesit. Die vroue prediker het vertel hoe wonderlik hulle gemeente is. In haar hele ‘preek’ het sy nie een keer die Here erken nie.

Wat maak dat kerke toegee aan die versoeking om soos die wêreld te word en hoe kan ek en jy keer dat ons in dieselfde strik trap?

1. Waar kom versoeking vandaan?

[a] Die duiwel

In 2006 het Tukkies se Teologiese Fakulteit ’n dissiplinêre verhoor gehou teen Ferdi Mulder. Hy het ’n paar van sy dosente van dwaallering aangekla. Een van sy dosente, professor Julian Müller, het byvoorbeeld die bestaan van die duiwel ontken.1 Ook waar ék studeer het, het een van my dosente gesê dat die duiwel nie bestaan nie. Maar volgens die Bybel bestaan die duiwel en demone. Hulle was goeie engele wat teen die Here gerebelleer het (Jes. 14:12-15, Eseg. 28:13-17, 1Tim. 3:6, 2Pet. 2:4) en is nou bose geeste (Luk. 8:2, Joh. 13:27, Ef. 6:12). Hulle haat God en is pure boosheid. Hulle versoek mense om teen God te rebelleer (Gen. 3:1-5, Ef. 2:2-3). Hulle sal byvoorbeeld sê: ‘Niemand sal weet nie… Dit sal jou bevoordeel om dit te doen…. Dit sal lekker wees… Dit is nie so erg nie… Jy kan altyd weer vergifnis vra… Ander Christene het dit al gedoen.’2

So hou die duiwel biljoene mense in sy mag en lei hy hulle na die hel soos wat die Rottevanger van Hamelin die rotte met sy fluit betower het (1Joh. 5:19).

[b] Die wêreld

Met ‘die wêreld’ bedoel ek die bose sisteem wat bestaan uit mense wat hulle eie luste volg en in opstand teen God lewe (Joh. 3:19-20, 7:7). Die duiwel en demone gebruik die wêreld as instrumente om strikke op die gelowige se pad te stel en hom te versoek (v.6-7). Die wêreld versoek ons deur ons begeertes en sintuie; hulle verlei ons om onsself te verhef (Ef. 2:3, 1Joh. 2:16). Hiervoor gebruik hulle die advertensiebedryf, sosiale media, musiek, TV, vermaak, en ander middele. Hulle appélleer tot mense se begeerte vir seks, mag, rykdom, plesier, selfbelangrikheid, aanvaarding, en meer. Hulle wil jou versoek om soos hulle te dink (Rom. 12:2):

  • Elke mens is outonoom en die kaptein van sy eie skip (Gen. 3:5).
  • God is net liefde en sal nie mense hel toe stuur nie (2Tess. 1:6-9).
  • Die heelal het self ontstaan (Gen. 1:1).
  • Makro evolusie is wetenskap (Gen. 1:21, 24-25).
  • Die mens is maar net nóg ’n soort dier (Gen. 1:26).
  • Globale verhitting, of klimaatsverandering is ’n feit (Gen. 8:22).
  • Plante en diere het dieselfde regte as mense (Gen. 1:28).
  • Jou liggaam is jou eie; jy kan daarmee doen wat jy wil (1Kor. 6:19-20). As jy dus wil, kan jy homoseksueel wees, ’n geslagsverandering ondergaan, of jou baba aborteer (Deut. 22:5, Ps. 139:13-15, Rom. 1:26-27).
  • Daar is nie ’n verskil tussen mans en vroue nie (Gen. 1:27).
  • Jy kan trou met wie jy wil en kan seks hê met wie jy wil (Lev. 18:6-23, 1Kor. 7:39, Heb. 13:4).
  • Ryk mense is gelukkiger as arm mense (Spr. 15:16-17, Luk. 6:20, 24, 12:15).
  • Iets is waar as dit in die koerant was (of op sosiale media, of in die nuus), of as ’n wetenskaplike dit gesê het (1Kor. 1:19, Kol. 2:8, 1Tim. 6:20).
  • Om jou kind pak te gee, is ’n vorm van kindermishandeling (Spr. 23:13-14).
  • Die Bybel is die opinies van mense (1Tess. 2:13, 2Pet. 1:20-21).
  • Die Bybel is irrelevant vir die moderne mens (2Tim. 3:16-17).
  • Die samelewing bepaal of iets reg, of verkeerd is (Rigt. 21:25, Rom. 3:10-12).
  • Iets is net sonde as dit ander mense benadeel (Ps. 51:6, Hand. 5:3-4).
  • Jy moet jou hart volg en in jouself glo (Jer. 17:9).
  • Jy moet altyd goed voel oor jouself (Ps. 51, Rom. 7:24).
  • Jy moet jouself vergewe (Rom. 8:1, 1Joh. 1:9).
  • Die mens is basies goed; sy omstandighede maak hom sleg (Ps. 51:7, Ef. 2:1).
  • Alle godsdienste is gelyk en lei na die hemel (Joh. 14:6, Hand. 4:12).
  • Die vere maak die voël: iemand se uiterlike voorkoms is net so belangrik soos sy of haar innerlike karakter (Spr. 31:30).
  • As jy 21 is, kan jou ouers nie meer vir jou sê wat jy moet doen nie (Eks. 22:16-17, 1Kor. 7:36-37, Ou Vertaling, New American Standard Bible).
  • Jou sonde is nie jou skuld nie, maar jou ouers, of iemand anders s’n (Gen. 3:12-13).
  • Jou hormone, of ’n sielkundige afwyking kan maak dat jy nie verantwoordelik is vir jou optrede nie (Matt. 12:36, Rom. 14:12).
  • God sal jou aanvaar as jy jou beste doen en opreg lewe (Jes. 64:6, Rom. 3:20).
  • Jy verdien beter (Ps. 103:10, 130:3, Rom. 1:32, 3:23).
  • Jy kan sonde doen sonder dat daar gevolge is (Gal. 6:7-8).
  • Jy mag skei as jy ’n moeilike lewensmaat het, of as julle nie meer ‘compatible’ is nie (Matt. 19:6, 9).
  • Dit is ’n gelyke keuse of jy ’n hond wil hê, en of jy ’n kind wil hê (Gen. 1:28).
  • Elke tiener gaan deur ’n rebelse fase (1Sam. 16:11-13, Jer. 1:6-7, Dan. 1:17, Hand. 16:1-2, 1Tim. 4:12).

As jy nie hierdie wêreldbeskouing deel nie, dan haat die samelewing jou (Joh. 15:18-19). As jy egter saam met die stroom gaan, dan maak jy jouself ’n vyand van God en is sy liefde nie in jou (Jak. 4:4, 1Joh. 2:15). Daarom moet jy ’n keuse maak: wil jy die wêreld as vyand hê, of verkies jy dat God jou vyand is?

[c] Die vlees

Die woord ‘skool’ kan verskeie dinge beteken. Dit kan verwys na die gebou, na die kinders, of na die feit dat jy onderrig gee of ontvang. Net so kan die woord ‘vlees’ meer as een ding beteken. Dit kan na alle lewende wesens verwys (Gen. 6:13). Dit kan ‘vleis’ beteken (Eks. 29:32). Dit kan na die mens verwys (Joh. 1:14). Dit kan ‘liggaam’ (Kol. 1:22, 1Kor. 6:16), of selfs ‘sondige begeertes, of -natuur’ beteken (Rom. 8:7-8). Die konteks sal bepaal wat dit beteken. In die konteks van hierdie boodskap beteken dit ‘sondige begeertes, of -natuur’.

Die duiwel en die wêreld versoek ons van buite af (v.7) om die sondige begeertes binne ons aan te hits (Jak. 1:14). As ons aan die versoeking toegee, vind dit uiting deur ons liggame: ons hande, ons voete, ons oë, ensovoorts (v.8a, 9a). Dus is dit nie genoeg om byvoorbeeld nee te sê vir die daad van egbreuk nie. Volgens Jesus moet jy ook nee sê vir die begeerte om egbreuk te pleeg (Matt. 5:27-28). Moet dan nie eers aan die persoon dink nie, maar vul jou gedagtes met die Bybel en dank die Here vir jou enkelskap, of vir die feit dat jy ’n huweliksmaat het. Veg op die vlak van begeertes eerder as maar net teen sondige woorde, of dade. As die fontein van jou hart skoon is, sal die strome van jou woorde en dade ook skoon wees (Spr. 4:23). Ontvang daarom ’n rein hart deur Jesus en die Heilige Gees; deur wedergeboorte en vergifnis (Eseg. 36:26, 1Kor. 6:11, 2Kor. 5:17, 1Joh. 1:7). Gee ook jou liggaam met al sy ledemate en sintuie vir die Here (v.8a, 9a, Rom. 6:12-13, 12:1).

2. Hoe kan jy dit oorwin?

[a] Verwag dit

Toe ek in die laerskool was, het my pa gereeld met ons labrador gaan stap. Toe die hond omtrent een jaar oud was, het ’n rifrug-kruis-bokser eendag op hom afgestorm en hom in die gesig gebyt. Hy het nie ‘boo’ of ‘baa’ gesê nie, maar was uit die veld geslaan. Hy het nie geweet ander honde byt nie.

Moenie soos my labrador wees nie, maar verwag versoeking. Jesus het gesê dat dit verseker sal kom (v.7). Hoe kan dit nié kom as demone boos is en die wêreld deur hulle beïnvloed word nie? Moet dus nie oorgerus wees en dink dat dit nie met jou sal gebeur, of dat jy so sterk is dat jy nie daaraan sal toegee nie (1Kor. 10:12). As jy selfversekerd is, sal jy soos Petrus tot ’n val kom (Matt. 26:33, 69-75).

As jy versoeking verwag, sal jy jouself voorberei en jou wapens gereed kry vir die stryd. Jy sal Bybelverse memoriseer oor die areas waarin jy versoek word (Matt. 4:4, 7, 10, Ef. 6:17). Jy sal daagliks teen die versoeking bid (Matt. 6:13, 26:41, Joh. 17:15, Ef. 6:18). Sien jy dus dat dit belangrik is om te verwag dat versoeking oor jou pad sal kom?

[b] Weet dat God soewerein is oor versoeking

In sy boek The Holy War, skryf John Bunyan van ’n stad genaamd Mansoul. ’n Bose vyand genaamd Diabolus het die stad binnegeval. Prince Emmanuel het die stad uit Diabolus se mag gered. Hy het egter ook toegelaat dat ’n paar van Diabolus se trawante in die stad agterbly. Hy het aan die stad se inwoners verduidelik hoekom Hy dit gedoen het: ‘Om julle waaksaam te hou. Sodat julle nie sal vergeet hoe erg dit was toe Diabolus die stad beset het nie. Om julle na my Vader toe te dryf. Om julle te leer om oorlog te voer. Om julle nederig te hou.’3

Bunyan slaan die spyker op die kop. Alhoewel God ons nie versoek nie (Jak. 1:13), is Hy soewerein daaroor: dit móét kom (v.7) en daarom is dit deel van God se raadsplan. Hoekom laat Hy dit toe? Vir bogenoemde redes: om te sorg dat ons nederig bly en afhanklik van Hom is, en sodat ons geestelik kan groei (Luk. 22:31-32, 2Kor. 12:7-10). Hy laat dit ook toe om die kaf en die koring van mekaar te skei; om te wys wie regtig aan Hom behoort (1Kor. 11:19). Soms gee Hy ook die duiwel toestemming om mense te versoek, omdat Hy hulle vir hulle sonde wil straf, asook vir die feit dat hulle die waarheid verwerp: “En daarom sal God hulle die krag van die dwaling stuur, om die leuen te glo, sodat almal geoordeel kan word wat die waarheid nie geglo het nie, maar behae gehad het in die ongeregtigheid.” (2Tess. 2:11-12, vgl. 1Kon. 22:19-23).

Omdat versoeking dan noodsaaklik is, kan jy dit nie keer nie (v.7). Al gaan bly jy in ’n klooster in die woestyn, sal die duiwel en jou eie hart jou daar versoek. Maar alhoewel jy die versoeking nie kan keer nie, kan jy dit met die Here se hulp oorwin (1Kor. 10:13, Tit. 2:12).

[c] Neem drastiese stappe daarteen

Origenes die kerkvader het homself laat ontman toe hy Matt. 19:12 gelees het: “Want daar is persone wat onbekwaam is om te trou, wat van die moederskoot af so gebore is, en daar is persone wat deur die mense onbekwaam gemaak is, en daar is persone wat hulleself onbekwaam gemaak het ter wille van die koninkryk van die hemele. Wie dit kan vat, laat hom dit vat.” Later het hy besef dat hy verkeerd was (ongelukkig te laat!).4

Soos jy weet, is dit glad nie wat Jesus in v.8-9 bedoel wanneer Hy sê dat jy jou ledemate moet afkap en uitruk nie. Iemand wat nie ledemate het nie kan immers nog steeds sonde doen. Wat Jesus eerder bedoel, is dít: neem drastiese stappe teen versoeking en sonde. Moet jouself nie in ’n situasie plaas waar dit maklik sal wees om te sondig nie (Rom. 14:13). Vermy mense, plekke, en dinge wat jou versoek om sonde te doen, selfs al is hierdie dinge vir jou kosbaar: jou selfoon, ’n verloofde, jou vriende, DSTV, drank in die yskas, ’n gymkontrak—enigiets wat jou versoek om sonde te doen.

Maak dit vir jouself moeilik om in die versoeking te trap. Vra byvoorbeeld ’n vriend, of vriendin om jou aanspreeklik te hou. Toe Randy Alcorn eenkeer versoek was om seksueel te sondig, het hy ’n vriend gebel en gevra om vir hom te bid. ‘Vra my asseblief more wat ek gedoen het,’ het hy vir sy vriend gesê. Die versoeking het onmiddellik verdwyn. Hy wou tog nie vir sy vriend sê dat hy toegegee het aan die versoeking nie.5

Dalk sê jy: ‘Maar dit sal my te veel kos om so te lewe… Dit is te radikaal… Mense sal my snaaks aankyk… As ek so lewe, kan ek niks meer doen wat lekker is nie…’ Maar die Christelike lewe is nie ’n piekniek nie—dit is ’n oorlog. Buitendien is die beloning baie groter as enige opoffering wat jy kan maak (Matt. 13:44-46).

[d] Dink aan wat sal gebeur as jy toegee

Ouers gebruik soms vrees om hulle kinders te waarsku. ’n Pa sal byvoorbeeld vir sy kind sê: ‘Moenie naby daardie heining gaan nie—die hond sal jou byt. Eina!’ In die verse voor ons gebruik Jesus die hel as ’n afskrikmiddel teen versoeking en sonde: ‘Wee die wêreld… Jy sal in die ewige vuur gewerp word’ (v.7-9, vgl. Matt. 13:41).

Ek wil dit graag op tieners en jongmense toepas. Moenie nie so aantrek dat jy seuns seksueel versoek nie. Moenie vir ’n meisie die maan en sterre belowe om haar saam met jou in die bed te kry nie. Moenie jou skoolmaats versoek om ongehoorsaam te wees aan hulle ouers nie. Indien jy ander mense op versoek, kan jy weet dat daar groot straf op pad is (v.8-9). Vlug daarom vir die versoeking. Om hemel toe te gaan sonder ’n ou, ’n meisie, of vriende is beter as om hel toe te gaan mét hulle (v.8-9).

Dalk vrees jy nie die hel nie, omdat jy nie daarin glo nie. Maar ongelukkig kan jy dit nie wegwens nie. Volgens Jesus is die hel ’n werklikheid (v.8-9). Of is jy bereid om te sê dat Hy lieg?

Dalk glo jy in die hel, maar jy vrees dit nog steeds nie. Dit wys eenvoudig dat jy nie genoeg van die hel weet, of verstaan nie. Die hel is ’n ewige vuur; ’n plek van pyniging en straf (v.8-9, Matt. 25:30, Op. 14:10-11). Al die gevolge van die sondeval sal daar wees sonder dat dit ooit beter word: kanker, Covid-19, asma, migraine, tandpyn, nierstene, jig [Eng. gout], infeksie, depressie, angs, vrees, trane, haat, eensaamheid, ’n skuldige gewete, demone, en meer. Die ergste van alles is dat die hel ewig is (v.8, Matt. 25:41, 46, Mark. 9:48). Thomas Watson sê: ‘Eternity is a sea without bottom and banks. After millions of years…the damned must be ever burning, but never consuming, always dying, but never dead. Rev. 9:6: “They shall seek death, but shall not find it.”… As long as God is eternal, he lives to be avenged upon the wicked.’6 Vir iemand wat in die tronk is, is daar hoop as hy weet: ‘Nog net 4 jaar.’ Maar om te weet dat jy nooit uit die hel sal ontsnap nie, is ’n resep vir wanhoop.7

Dalk wonder jy hoekom God iemand vir ewig sal straf as hy net 80 jaar gesondig het. Ek wil dit aan hand van ’n illustrasie verduidelik. Iemand wat sy skool se reëls oortree, kry ’n demeriete. Iemand wat die land se wette oortree, kan in die tronk beland. Iemand wat ’n koning se wet oortree, word met die dood gestraf. Iemand wat teen die ewige God sondig, verdien die ewige straf. Dit gaan dus nie net oor wát jy verkeerd gedoen het nie, maar teen wié jy gesondig het. Buitendien hou die mense wat in die hel is nie op met sondig nie. Hulle hou aan om die Here te vloek en sy Naam te laster (Op. 16:10-11). In Mark. 3:29 sê Jesus dat hulle ’n ewige sonde pleeg. Solank as wat die Here dus heilig is, sal Hy hierdie mense vir hulle sonde straf.

Neem jy aanstoot teen die Bybelse lering oor die hel? Sê jy dat die Here wreed is? Die waarheid is dat God mense oorgee aan wat hulle wíl hê, naamlik ’n lewe sonder Hom. En wat verwag jy van ’n lewe sonder God anders as die afwesigheid van sy liefde, goedheid, blydskap, en vrede?

Maar selfs al het die hel nie bestaan nie sou mense se sonde die aarde ’n lewende hel gemaak het. In Rom. 1:18-32 sien ons byvoorbeeld hoe mense se sonde ’n goddelose en chaotiese samelewing tot gevolg het: seksuele losbandigheid, moord, diefstal, verkragting, en baie ander sondes. En moet ons die Here kwalik neem as Hy sulke mense straf?

Dalk sê jy: ‘Maar ek is nie so sleg nie.’ Nog nie. As die Here jou aan jouself moet oorgee, sal jy moord pleeg, egbreuk pleeg, steel, roof, verkrag, en erger dinge doen. Op die oordeelsdag sal elke ongelowige erken dat hy presies kry wat hy verdien (Rom. 3:19). Hy sal weet dat die hel nie ’n plek is waar God goeie mense vir netelige oortredings straf nie, maar dat Hy hulle straf omdat hulle hulle Maker haat en Hom van sy troon wil verwyder.

Laat ons dus Jesus se lering oor die hel ernstig opneem en nee sê vir wêreldsgesindheid, versoeking en sonde. Laat die Here se vraag aan John Bunyan in jou en my ore weergalm: ‘Will you leave your sins and go to heaven, or have your sins and go to hell?’8 Mag die Here ons help om gereeld uit die fontein van lewende water te drink, sodat ons nie so maklik versoek sal raak as die wêreld ons uitnooi om die modderwater van hulle sonde te drink nie.


1  Ferdi Mulder, Opgestaan (Cambridge, England: Opgestaan Publikasies, 2011), 176-82

2  John Flavel, Keeping the Heart (Orlando, FL: Soli Deo Gloria, 1998), xxiv

3  John Bunyan, The Holy War (New Kensington, PA: Whitaker House, 1985), 332-3

4  N.R. Needham, 2000 Years of Christ’s Power: Part 1 (London: Grace Publications Trust, 1997), 119

5  Randy Alcorn, The Purity Principle (Colorado Springs, CO: Multnomah Books, 2003), 87

6  Thomas Watson, A Body of Divinity (Edinburgh: The Banner of Truth Trust, 1965 [1890, 1692]), 62-3

7  Mark Jones, God Is (Wheaton, Illinois: Crossway, 2017), 56

8  John Bunyan, Grace Abounding to the Chief of Sinners (Springdale, PA: Whitaker House, 1993), 13